မိမိကုိယ္ကုိ အစျပဳပါ

မင္းဘာလူမ်ိဳးလဲ.
ကြ်န္ေတာ္ကရင္လူမ်ိဳးပါ.
စေကာလား ပုိးလား.
ကြ်န္ေတာ္ ပုိးကရင္ပါ။
ဒါဆုိ မင္းပုိးကရင္စကားတတ္မွာေပါ့၊ ေရးေကာ ေရးတတ္လား။
ထုိေမးခြန္းအတြက္ေတာ့ သြက္လက္စြာ အေျဖေပးဖုိ႕ ကြ်န္ုေတာ့္မွာ အဆင္သင့္မရိွ။
ဒါေၾကာင့္ -ဟင့္အင္း၊ စကားေတာ့ နဲနဲေျပာတတ္တယ္၊ စာက်ေတာ့ အေရးေရာ အဖတ္ေရာ မရဘူး-လုိ႔ အမွန္အတုိင္း ျပန္ေျဖလုိက္ပါတယ္။
တုံ႕ဆုိင္း ေလးတြဲ႕ေနတဲ့ ကြ်န္ေတာ့္အေျဖအဆုံးမွာ အထင္ေသးေနေသာ မ်က္၀န္းမ်ားစြာကုိ သိမ္ငယ္စြာ ရင္ဆုိင္လုိက္ရသည္။
-မင္းကြာ ကရင္တစ္ေယာက္ျဖစ္ၿပီး စာလဲမတတ္ စကားလဲမတတ္ဆုိေတာ့ ကရင္ အ ပဲကြ ဟားဟား။


ေနာက္ေျပာင္လုိေသာစကားလား ခ်ိဳးဖဲ့လုိက္ေသာစကားလား ကြ်န္ေတာ္မခဲြျခားနုိင္ခဲ့။
ပုိးကရင္လူမ်ိဳးအမ်ားစု ရိွေနေသာ ဤလုပ္ငန္းခြင္မွာ ပုိးကရင္စာမတတ္သူ ပုိးကရင္စကား မတတ္သူက ကြ်န္ေတာ္တစ္ေယာက္တည္းမုိ႕ အထင္ေသးေသာ အၾကည့္မ်ား ရွံဳ႕ခ်လုိေသာ စကားသံမ်ားကုိ ခံျပင္းျခင္း၊ ၀မ္းနည္းျခင္းမ်ားစြာျဖင့္ ခံစားလုိက္ရ၏၊ အလုပ္စတင္ ၀င္ေရာက္တဲ့ေန႕မွာပဲ ္ လူေတာမတုိး၀့ံေသာ ခံစားမႈကုိ အားငယ္စြာ ခံစားလုိက္ရ၏၊
ရင္မွာ နာက်င္ေနေသာ္လည္း ျပန္လည္ေခ်ပ ေျပာဆုိနုိင္ဖုိ႔ စကားမ်ားက ကြ်န္ေတာ့္မွာမရိွ။
-သူ႕ကုိယ္သူ ကရင္တဲ့ကြာ ဟားဟား-
မလွမ္းမကမ္းဆီမွာ ခနဲ႕တဲ့တဲ့စကားသံႏွင့္အတူ ေလွာင္ေျပာင္ရယ္ေမာလုိက္ေသာ အသံမ်ားက နားစည္အတြင္းသုိ႔ တုိး၀င္လာသည္။ ေထာင္းခနဲထြက္လာေသာ ေဒါသကုိ အခ်ိန္ိမွီ မတားဆီးနုိင္ခဲ့။
-ဒီမွာ မင္းတုိ႕က ကိုယ့္လူမ်ိဳးအခ်င္းခ်င္း အားနည္းခ်က္ေတြကုိ ကူညီေပးရမဲ့အစား ေလွာင္စရာေျပာင္စရာလုိ႔ သတ္မွတ္ေနၾကတယ္၊ ဒါေၾကာင့္ပဲ ပုိးကရင္ဆုိတဲ့ လူမ်ိဳးစုက တစ္ျခားလူမ်ိဳးစုေတြရဲ႕ေနာက္မွာ တစ္ျဖည္းျဖည္း ေနာက္က်က်န္ရစ္ခဲ့ရတာကြ….၊ မင္းတုိ႔လုိ လူမ်ိဳးေတြေၾကာင့္ ကုိယ့္လူမ်ိဳးအခ်င္းခ်င္း ခ်စ္ခင္ေသြးစည္းမႈေတြ မရိွေတာ့တာ၊ ေအး မင္းတုိ႔ၾကည့္ထား မင္းတုိ႔ေလွာင္ေျပာင္ခဲ့တဲ့ေကာင္က တစ္ေန႕မင္းတုိ႔အေပၚမွာ အစစအရာရာ သာေစရမယ္…၊
ေဒါသေသြးတုိ႕ ဆူပြက္စြာျဖင့္ စိတ္ရိွရိွ ျပန္ေျပာပစ္လုိက္သည္။ အနီးရိွထုိင္ခုံကုိ အားရိွပါးရိွ ေဆာင့္ကန္ၿပီး ေနရာမွ နားေနေဆာင္သုိ႔ ထြက္လာခဲ့သည္။ ထုိေန႕ တစ္ေန႕လုံး အလုပ္ခြင္သုိ႔ မေရာက္ေတာ့။
ေနာက္တစ္ေန႕
မေန႕က အရိွန္မျပယ္ေသးတာေၾကာင့္ အလုပ္ခြင္ကုိ ၀င္လာေသာ ကြ်န္ေတာ့္မ်က္ႏွာက မႈန္ေတေတႏွင့္ တင္းမာေနသည္၊ လူအသစ္ျဖစ္ေနရတာကတစ္ေၾကာင္း၊ စကားမ်ားထား ေသာအျဖစ္ကတစ္ေၾကာင္းမုိ႔ ဘာလုပ္ၿပီးဘာကုိင္ရမည္မသိ။ ေယာင္လည္လည္ျဖင့္ အခန္း ေထာင့္တြင္ တစ္ေယာက္တည္းရပ္ေနမိသည္။
-ေထာင္ဖန္း .. ဟုိေန႕ကအလုပ္၀င္လာတဲ့ အသစ္တစ္ေယာက္ကုိ ၀က္ဆီႏႊာတာ သြားျပ လုိက္.၊
ဟုတ္ကဲ့ ဆရာမ၊
စားဖုိတာ၀န္ခံ ဆရာမ၏စကားအဆုံး ေထာင္ဖန္းဆုိသူက ကြ်န္ေတာ့္ကုိ လက္ယပ္ၿပီး လွမ္း ေခၚသည္၊
-ကဲ ဟုိေနာက္ေဖး စင္ေပၚက ဓားမတစ္ေခ်ာင္းယူၿပီး ငါနဲ႕လိုက္ခဲ့-၊
ေထာင္ဖန္း ဆုိသူက မ်က္ႏွာခ်ိဳၿပီး ဆက္ဆံရအဆင္ေျပမယ့္ လူတစ္ေယာက္ဟု အကဲခပ္မိ သည္။
လာ ညီေလး
သူ႕အမူအရာ သူ႕စကားသံကုိ ၾကည့္္ၿပီး ေထာင္ဖန္းဆုိတဲ့သူဟာ ယဥ္ေက်းခ်ိဳသာၿပီး ဆက္ဆံေရးေကာင္းမယ့္လူတစ္ေယာက္လုိ႔ ကြ်န္ေတာ္အကဲခတ္လုိက္သည္္။
ဒီဆုိင္မွာ အလုပ္စ၀င္တဲ့သူမွန္သမွ် ၀က္ဆီႏႊာ ေပါင္းအုိးေဆးတဲ့ အလုပ္ကုိ တစ္လေလာက္ ဦးစြာ လုပ္ရတယ္၊ ဒါကေတာ့ ထုံးစံပဲ၊
ဟုတ္ကဲ့
ဒါနဲ႕ မေန႕က ငါ့ညီနဲ႕ အုိင္းဘြားတုိ႔အုပ္စု စကားမ်ားၾကတယ္ဆုိ ဟုတ္လား
ဟုတ္တယ္ အစ္ကုိ
မေန႕က အစ္ကုိနားရက္ဆုိေတာ့ မသိလုိက္ဘူး၊ ဘယ္လုိျဖစ္ၾကတာလဲ
သူ႕အေမးေၾကာင့္ မေန႕က ျဖစ္ေၾကာင္းကုန္စင္ ေျပာျပလုိက္သည္၊
သူတုိ႕က ဒီလုိပါပဲ၊ စိတ္ထဲမွာ မထားနဲ႕ အားလုံးက ရုိးသားၾကပါတယ္၊ ေတာက တက္လာၾက တဲ့သူေတြဆုိေတာ့ စကားအေျပာအဆုိမတတ္ေသးလုိ႔ပါ၊ ေနာက္ေတာ့ အဆင္ေျပသြားပါလိမ့္မယ္၊ ၀က္အဆီေပၚရိွ အေခါက္ကုိ ႏႊာျပရင္း သူက ေျပာသည္။
ၿပီးေတာ့ သူက ထပ္ေျပာသည္-
-ကရင္တစ္ေယာက္ျဖစ္ၿပီး စကားလဲမတတ္ စာလည္းမတတ္ဆုိတာကေတာ့ မေကာင္းဘူး ငါ့ညီရဲ႕၊ တစ္ခုမဟုတ္ တစ္ခု ဒါမွမဟုတ္ ႏွစ္ခုစလုံးတတ္တာ ပုိေကာင္းတာေပါ့၊ ေလ့လာဖုိ႔မေမ့ပါနဲ႕ ကုိယ့္လူမ်ိဳးရဲ႕ စကားနဲ႕စာေပဆုိတာ ကုိယ္တုိင္ထိန္းသိမ္းမွ က်န္မွာကြ၊
ကဲ ျပတဲ့အတုိင္း ေျဖးေျဖးဆက္လုပ္လုိက္ပါ၊ အစ္ကုိသြားလုိက္အုံးမယ္ ဆုိၿပီး ထြက္သြားသည္။
ဟုတ္ကဲ့ ေက်းဇူးပါပဲ အစ္ကုိ
ကုိယ့္လူမ်ိဴးရဲ႕ စာေပနဲ႕စကားဆုိတာ ကုိယ္ကထိန္းသိမ္းမွ က်န္မွာကြ ဆုိတဲ့ စကားသံက ကြ်န္ေတာ့္နားထဲမွာ ပဲ့တင္ထၿပီး က်န္ရစ္ေတာ့သည္၊
ကြ်န္ေတာ္တုိ႕အိမ္မွာ ေမာင္ႏွမေတြဆုံလုိ႔ ျမန္မာစကားေျပာတဲ့အခါ အေဖက အၿမဲသတိေပးဆူတတ္သည္၊ တစ္ခါတစ္ေလ စကားေကာင္းေနတုန္းမွာ -ေဟ့ကေလးေတြ ကရင္စကားေျပာ လုိ႔ အေဖကလွမ္းေအာ္လုိက္ရင္ ကြ်န္ေတာ္တုိ႔က အေဖ့ကုိ စိတ္ဆုိးတတ္ေသးသည္၊ အေဖက အၿမဲေျပာတယ္ ျမန္မာစကားဆုိတာ နုိင္ငံသုံးစကားဆုိေတာ့ ဘယ္အခ်ိန္ျဖစ္ျဖစ္ ေျပာလုိ႔ရတယ္တဲ့၊ အိမ္မွာလူဆံုတုန္း ကရင္စကား ကုိ အၿမဲတုိင္းေျပာေပးမွ ကုိ္ယ့္ရ႕ဲမိခင္စကားကုိ မေမ့မွာေပါ့၊
ကြ်န္ေတာ္တုိ႕လည္း လူငယ္ေတြ ဆုိေတာ့ နားမ၀င္ခဲ့ဘူးေလ၊ အခုမွ ကုိယ့္လူမ်ိဳးၾကားထဲေရာက္ၿပီး ကုိယ့္ဘာသာစကားကုိ မေျပာနုိင္ မေရးနုိင္တာ အေတာ္ရွက္မိတယ္။
ကြ်န္ေတာ့္စကားကုိ နားေထာင္ရင္း ကုိေထာင္ဖန္းက ေခါင္းတစ္ညိတ္ညိတ္နဲ႕ ျပဳံးၿပီး-
ဟုတ္တယ္ငါ့ညီ ဒါတကယ္ရွက္စရာပါ၊ ကုိယ့္မိခင္ဘာသာစကားနဲ႕ စာေပကုိ မတတ္တာ ရွက္စရာအေကာင္းဆုံးပဲကြ၊ အခု သေဘာေပါက္သြားၿပီးဆုိေတာ့ ျပန္ၿပီး ႀကိဳးစားသင္ယူေပါ့ကြာ လုိ႔ ကြ်န္ေတာ့္ကုိ ေျပာပါတယ္၊
ဟုတ္ကဲ့ ကြ်န္ေတာ္ၿပန္ႀကိဳးစားေလ့လာပါ့မယ္၊
မသိတာရွိရင္ အစ္ကုိ႕ကုိေမးေပါ့ ဟုတ္လား၊ စကားေျပာတာကေတာ့ အလုပ္ထဲမွာလဲ သူမ်ားေျပာတာကုိ အေသခ်ာလုိက္မွတ္ရင္ တစ္ေျဖးေျဖးနဲ႕ ငါ့ညီ ေျပာတတ္သြားမွာပါ၊
ဟုတ္ကဲ့ အစ္ကုိ၊
ကြ်န္ေတာ့္ကုိၾကည့္ၿပီး ကုိေထာင္ဖန္း တစ္ေယာက္ ေက်နပ္စြာ ျပဳံၿပၿပီး ကြ်န္ေတာ့္ဖခုံးကုိ တင္းၾကပ္စြာ ဖက္လုိက္သည္။
ငါတုိ႔ စကား ငါတုိ႔စာေပကုိ ငါတုိ႔ ထိန္းသိမ္းမွ ငါတုိ႔ယဥ္ေက်းမႈ ငါတုိ႔လူမ်ိဳး တည္ၿမဲမွာကြ၊
သူ၏ ထက္သန္စြာ ေျပာလုိက္ေသာ စကားသည္ ကြ်န္ေတာ့္ႏွလုံးအိမ္မွာ ခုိင္မာစြာ ေနရာယူလွ်က္။
…………………………….









-စန္းသိမ္ေထာင္… နင္အရက္ေတြ ေသာက္တတ္ေနၿပီဆုိ
-ဟ ေယာက်္ားပဲ အရက္ေသာက္တတ္တာ ဘာဆန္းလဲ
-လူကုိဖ်က္ အရက္တဲ့ နင္လဲ ၾကားဖူးတာပဲ အက်င့္မလုပ္စမ္းပါနဲ႕
-ဟာကြာ.. အလုပ္အားရက္မွာ လာျမည္းမိပါတယ္ ဆူဖုိ႔ေမာင္းဖုိ႔ပဲ သိတယ္၊ နင္လဲ ဆရာႀကီးလုပ္တတ္တဲ့ အက်င့္ကုိ ျပင္စမ္းပါ၊
-ငါက ေကာင္းေစခ်င္လုိ႔ ေျပာတာဟဲ့
အလုပ္အားရက္တစ္ရက္မွာ အရက္ေသာက္မိလုိ႔ ကြ်န္ေတာ္တုိ႔ ခ်စ္သူႏွစ္ဦးစကားမ်ားၾကသည္၊ ျဖဴျဖဴက အဲမွာတြင္ မရပ္ေသး
-နင္တုိ႔လုိ ေပါပ်က္ပ်က္ေယာက်္ားေတြေၾကာင့္ ကရင္မေတြက ကုိယ့္ကရင္ေယာက်္ားေတြကုိ အားမကုိးရဲတာ၊ တစ္ခ်ိဳ႕ အရြယ္က မေရာက္ခ်င္ေသးဘူး၊ အရက္ကေလးတျမျမနဲ႕၊
-ေဟ့ ေဟ့ မဆုိင္တာေတြ ေလွ်ာက္မေျပာနဲ႕ ကုိယ့္ဘာသာကုိ တစ္ျခားေတြကုိ ႀကိဳက္ခ်င္တုိင္း ငါတုိ႕ေယာက္်ားေတြကုိ နွိမ့္ခ်မေျပာနဲ႕၊
-စမ္းသိမ္းေထာင္… နင့္ကုိ ငါစကားနုိင္လုေနတာမဟုတ္ဘူး၊ အတည္ေျပာေနတာ၊
နင္စဥ္းစားၾကည့္စမ္း၊ ကုိယ့္လူမ်ိဳးအခ်င္းခ်င္း ျပန္ၿပီးေရြးခ်ယ္ဖုိ႔ ဘယ္မွာလဲ အရည္ခ်င္းရိွတဲ့ ကုိယ့္အမ်ိဳးေတြ၊ ကုိ္ယ့္အသုိက္အၿမဳံ၊ ကိုယ့္က်င္းထဲမွာပဲ ေရာင့္ရဲေနၿပီး ဘာမွ တုိးတက္ခ်င္ စိတ္မရိွတဲ့အျပင္ အရက္သမားလည္းျဖစ္ဆုိေတာ့ ပုိဆုိးတယ၊္
စကားလမ္းေၾကာင္းေတြ ဘယ္လုိကေနဘယ္လုိေျပာင္းသြားတယ္မသိ၊ သူမက မ်က္ႏွာမွာ ခံစားခ်က္အျပည့္နဲ႕ ေျပာေနသည္။
-ကဲ ထားပါေတာ့ ဒါေပမယ့္ နင္၀ါးလုံးရွည္ႀကီးနဲ႕ေတာ့ သိမ္းက်ဳံးၿပီး မရမ္းသင့္ပါဘူး၊
-ငါက ၀ါးလုံးရွည္နဲ႕ ရမ္းေနတာမဟုတ္ဘူးဟဲ့၊ ျဖစ္ေနတာကုိေျပာတာ၊ ငါတုိ႔လုိ မိန္းမသားေတြက ကုိယ့္လူမ်ိဳးထဲကေန အရည္ခ်င္းရိွၿပီး အားကုိးရမယ့္ ေယာက္်ားေတြ ရွာဖုိ႔ မလြယ္ေတာ့ဘူး ဒါကုိပဲ နင္ကမ်ား ငါ့ကုိ ကိုယ့္ႀကိဳက္ခ်င္တုိင္း အေၾကာင္းရွာေလွ်ာက္ေျပာတယ္လုိ႔ ေျပာခ်င္ေသးတယ္၊
မထင္မွတ္တဲ့ ကြ်န္ေတာ့္စကားတစ္ခြန္းက သူမရင္ကုိ ထုိမွ်အထိ ထိခုိက္သြာမယ္ဆုိတာ မထင္မိခဲ့ပါ၊ အခုေတာ့ ထုိစကားအတြက္ ေနာင္တရၿပီး သူမခံစားခ်က္ကုိ ကြ်န္ေတာ္သေဘာေပါက္ ကုိယ္ခ်င္းစာမိသြားသည္၊
-နင္ ဘယ္သူ႕ကုိမွ မၾကည့္နဲ႕ ငါ့အေဖကုိပဲၾကည့္၊ သူအရက္မေသာက္တတ္ခင္တုန္းက ငါတုိ႔ မိသားစု ဘယ္ေလာက္သာယာခဲ့သလဲ၊ အခု နင့္အၿမင္ပဲေလ၊ တစ္ခ်ိန္လုံး အရက္ကုိပဲ ဖက္တြယ္ေနတာ၊ မိသားစု အေပၚ ဘယ္ႏွစ္ခါမ်ား ျပန္္ၿပီး ဂရုစုိက္နုိင္လုိ႔လဲ၊ နင္လဲ ဒီလုိပုံပဲျဖစ္လာၿပီး ေရွ႕ေလွ်ာက္ နင့္ကုိ အားကုိးဖုိ႔ ငါဘယ္လုိ စဥ္းစားရမလဲ၊
ေနာက္ဆုံး စကားတစ္လုံးကေတာ့ ကြ်န္ေတာ့္ရင္ကုိ ေဖာက္ထုတ္မတတ္ နာက်င္စြာ ခံစားလုိက္ရသည္။
-ေတာင္းပန္ပါတယ္ ျဖဴရယ္၊ ငါနင့္ကုိ ေတာင္းပန္ပါတယ္၊ တစ္ခ်ိ္န္မွာ နင္အားကုိးရမယ့္ အိမ္ေထာင္ဦးစီး ေယာက္်ားေကာင္းတစ္ေယာက္ျဖစ္ေစရမယ္လုိ႔ ငါနင့္ကုိ ခုိင္ခုိင္မာမာကတိ ေပးပါတယ္၊ နင္ယုံၾကည္လုိက္ပါေနာ္၊
သူမလက္ဖ၀ါးနုနုကုိဆုပ္ကုိင္ၿပီး ကြ်န္ေတာ္ခုိင္မာစြာ ကတိစကားေပးလုိက္ေတာ့ ၀မ္းသာၾကည္နူးစြာ ၀င္လက္သြားေသာ ခ်စ္သူမ်က္ႏွာကုိ ငုံ႕ၾကည့္ၿပီး
-နင့္ကုိ ငါယုံၾကည္ပါရေစ စမ္းသိမ္းေထာင္ရယ္-
ပခုံးထက္မွီခုိရင္း ျဖဴျဖဴက ဆုိ႕နင့္စြာ ေျပာရွာသည္။
-အခုကစၿပီးယုံၾကည္လုိက္ပါ၊ တစ္သက္လုံးစာအတြက္ ယုံၾကည္လုိက္ပါ ျဖဴျဖဴ၊

ကြ်န္ေတာ္လည္း အေလးအနက္ ျပန္စဥ္းစားလုိက္ေတာ့ မိမိလူမ်ိဳး၏ စာေပ၊ ယဥ္ေက်းမႈနဲ႕ ဘာသာစကားကုိ ျမတ္နုိးခ်စ္ခင္ေသာ ကုိေထာင္ဖန္း၊ မိမိလူမ်ိဳးကုိ တုိးတက္ျမင့္မားေစခ်င္ ေသာ ကြ်န္ေတာ့္ခ်စ္သူ၊
မိမိလူမ်ိး ယဥ္ေက်းမႈနဲ႕ စာေပကုိ မသိခဲ့ေသာကြ်န္္ေတာ္၊ မိမိလူမ်ိဳးက မိမိကုိ အားကုိးခ်င္စိတ္ ရွိေအာင္ မစြမ္းေဆာင္နုိင္ေသးသည့္ကြ်န္ေတာ္၊
မိမိခ်စ္သူက မိမိကုိ အားကုိးခ်င္သလုိ အျခားေသာ ကရင္အမ်ိဳးသမီးမ်ားသည္လည္း မိမိလူမ်ိဳးခ်င္းကုိ အားကုိးခ်င္စိတ္ရိွမည္မွာမလဲြ…
အျခားကရင္အမ်ိဳးသားမ်ားသည္လည္း သူမက မိမိအေပၚ ေျပာခဲ့သလုိ အမွန္တကယ္ပင္ အားကုိးခ်င္စရာမရိွေလာက္ေအာင္ မိမိလူမ်ိဳး ေယာက္်ားေလးမ်ား အရည္ခ်င္းနိမ့္ပါးကုန္ၿပီေလာ..စသည္ စသည္
ေမးခြန္းေပါင္းမ်ားစြာက ရင္ထဲ ျပည့္သိပ္လာသည္။
ကြ်န္ေတာ္ဘာလုပ္ရမလဲ…
ကြ်န္ေတာ့္လူမ်ိဳး
ကြ်န္ေတာ့္စာေပ
ကြ်န္ေတာ့္ယဥ္ေက်းမႈ
ကြ်န္ေတာ့္ခ်စ္သူအတြက္..
ဦးဆုံး သူမ်ားတကာကုိ မေျပာခင္ မတုိက္တြန္းခင္ ကြ်န္ေတာ့္ကုိယ္ကြ်န္ေတာ္ ျပင္ဆင္ရအုံးမည္၊
ထုိ႕ေနာက္မွ ကြ်န္ေတာ့္လူမ်ိဳးမ်ားကုိ တုိက္တြန္းရမည္ဟု အခုိင္အမာဆုံးျဖတ္ခ်က္ခ်ၿပီး ….
ကြ်န္ေတာ့္အိပ္ရာေခါင္းရင္းမွာ စာတစ္ေၾကာင္း ေရးသားလုိက္သည္၊
မိမိကုိယ္ကုိ အစျပဳပါ-ဟူ၍…။



ေရးသားသူ- သီအုိရို
မွတ္ခ်က္= အသုံးႏႈန္းအထားသုိ အနည္းငယ္ျပင္ဆင္ထားရုံကလဲြၿပီး ေရးသားသူ၏ဇာတ္လမ္းအတုိင္းျဖစ္သည္။
မူရင္း. ၂၀၀၆ခုႏွစ္ထုတ္ေ၀ေသာ ပုိးကရင္မဂၢဇင္း။

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားႏွင့္ ေရွးဦးသမုိင္းအက်ဥ္း

ထီ့ေဆ့ေမ့ယြား ေခၚ ထီးဆဲ့မဲ့ယြား

လူမ်ိဳးတုိင္းသည္ မိမိတုိ႔၏သမုိင္းကုိ သားစဥ္ေျမးဆက္လက္ဆင့္ကမ္းသယ္ပုိးခဲ့ၾက၏။ သုိ႔ျဖစ္၍ သမုိင္းဟူသည္ ေဖာာက္ဖ်က္၍ ရနုိင္ေကာင္းေသာ အရာမဟုတ္ေပ။
ပုဂံရာဇ၀င္ကုိ တုတ္ထမ္းေျပာရတယ္ ဟု အဆုိရိွလွ်င္ ပုဂံရာဇ၀င္ထက္ ေရွးက်သည့္ ကြ်နု္ပ္တုိ႕ ကရင္တုိင္းရင္းသာတုိ႔၏ ေရွးဦးသမုိင္းကုိ ျပန္ေျပာင္းေျပာရာတြင္ သုေတသီတုိ႔ အျငင္းပြားဖြယ္ရာရိွပါက အံ့ၾသစရာမဟုတ္ေပ။
ကြ်နု္ပ္တုိ႕ ကရင္တုိင္းရင္းသားတုိ႔သည္ ေရွးကပင္ လူႀကီးမိဘမ်ား၏ ဆုံးမစကားကုိ တရုိတေသမွတ္သားလုိက္နာတတ္ၿပီး ေနာင္လာေနာင္သားမ်ားအား ျပန္လည္သြန္သင္ဆုံးမျခင္းျဖင့္ သမုိင္းအေထာက္အထားမ်ားကုိ ခုိင္ခုိင္လုံလုံ ထိန္းသိမ္းလာ နုိင္ခဲ့သည္။ ယင္းသမုိင္းအေထာက္အထားမ်ားအနက္ ထီ့ေဆံေမ့ယြားေခၚ ထီးဆဲ့မဲ့ယြား ေဒသသည္ ကရင္လူမ်ိဳးတုိ႔ တစ္ခ်ိန္က အေျခခ်ေနထုိင္ခဲ့ေသာ ေနရာေဒသျဖစ္ေၾကာင္းကုိ အမ်ားကၾကားဖူးၿပီးျဖစ္ေသာ္လည္း ယင္း ထီ့ဆဲ့မဲ့ယြား ေဒသသည္ မည္သည့္တုိင္းျပည္ေဒသ တြင္ ရွိသည္ကုိ မွန္းဆမရနုိင္သူ မ်ားလွသည္။
ထီ့ဆဲ့မဲ့ယြား ဟူသည္ ေရစီးရာတြင္ သဲတုိ႔ ေမ်ာပါေနေသာ ျဖစ္ေခ်ာင္းေဒသ ဟု အဓိပၸါယ္ရသည္။ ယင္းေဒသကုိ မႏုႆပထ၀ီေဗဒႏွင့္ သမုိင္းပညာရပ္မ်ားစသည္တုိ႔ျဖင့္ သိပၸံနည္းက် ေလ့လာရွာေဖြပါက တရုတ္ျပည္ေတာင္ပုိင္း တစ္ေနရာတြင္ လြန္ခဲ့ေသာနွစ္ေပါင္း (၃၅၀၀)ေလာက္က တည္ရိွခဲ့ေသာ အုိေအစစ္ ယဥ္ေက်းမႈ ပုံသ႑ာန္ျဖစ္ၿပီး၊ ျမစ္ေၾကာင္းတစ္ေလွ်ာက္ စုိက္ပ်ိဳး ေမြးျဖဴေရး အသင့္အတင့္လုပ္ကုိင္၍ အေျခခ်ေနထုိင္ၿပီး မိသားစု အိမ္ေထာင္စုတုိ႔ စုေပါင္းေနထိုင္ၾကသည့္ ေဒသျဖစ္သည္။
ထုိေဒသတြင္ ကရင္ေရွးဦးလူတုိ႔သည္ ရာစုႏွစ္တစ္၀က္ေက်ာ္ ေနထုိင္ခဲ့ဟန္ရိွၿပီး ေနာက္ပုိင္းတြင္ ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ားတိမ္ေကာမႈႏွင့္ မုိးေရလွ်ံမႈတုိ႕ေၾကာင့္ စုိက္ပ်ိဳးခင္းမ်ား လူေနအိမ္မ်ားပ်က္ဆီးခဲ့ရၿပီး တုိးပြားလာေသာ လူဦးေရအတြက္ ေထာက္ပံ့နုိင္သည့္ အေျခအေနမရိွေတာ့သျဖင့္ ေနရာအသစ္ရွာေဖြရန္ အုပ္စုခဲြၿပီး ေတာင္ဘက္အရပ္မ်ားသုိ႔ ေရႊ႕ေျပာင္းလာၾကရာ ယေန႕အေရွ႕ေတာင္အာရွေဒသအႏွံ႕ ျပန္႕က်ဲေနထုိင္ၾကေသာ ကရင္လူမ်ိဳးစုမ်ားကုိ ေတြ႕ရျခင္းျဖစ္သည္။



မုိ႕ထိတ္ ဖထိတ္ ေခၚ မုိးထိ ပါးထိ

ကရင္ေရွးဦးလူမ်ိဳးတုိ႕သည္ အေရွ႕ေတာင္အာရွေဒသအႏွံ႕ အစုစုပ်ံ႕ႏွံ႕ ေနထုိင္ၾကေသာ္လည္း ထီေဆ့ေမ့ယြားေဒသမွ ထြက္လာစဥ္က အားလုံးတစ္ခ်ိန္တည္း ထြက္လာၾကသည္မဟုတ္ပဲ အနည္းဆုံး အုပ္စုႀကီး ႏွစ္စု ထြက္လာၾကသည္မွာ ထင္ရွားပါသည္။ ယင္းအုပ္စုႏွစ္စုအနက္ ေရွးဦးစြာ ထြက္လာၾကသူမ်ားမွာ ဖခင္မ်ား သုိ႔မဟုတ္ အၾကားအျမင္ဗဟုသုတရွိၿပီး အသက္ႀကီးေသာ ေယာက်္ားမ်ားဦးေဆာင္ျပဳေသာ အုပ္စုျဖစ္ၿပီး ေကာင္းမြန္ေသာေဒသအသစ္ေတြ႕ရိွပါက က်န္ခဲ့ေသာ မိသားစုမ်ားကုိ ျပန္ေခၚရန္ ရည္ရြယ္ခ်က္ျဖင့္ ထြက္လာၾကၿပီး ယင္းအုပ္စုတြင္ လုိက္ပါသြားသူမ်ားကုိ ေနာင္ကာလတြင္ ဖထိတ္ သုိ႔မဟုတ္ ပါထိ ေခၚ ဖခင္အႏြယ္ကရင္မ်ိဳးႏြယ္စုမ်ားဟု ေခၚတြင္လာခ့ဲသည္။ က်န္ခဲ့ေသာ မိသားစုမ်ားတြင္ အေတြ႕ႀကံဳျပည့္စုံေသာ မိခင္မ်ား သုိ႔မဟုတ္ အမ်ိဳးသမီးႀကီးမ်ားက စီမံကြပ္ကဲ၍ ထုိေဒသမွ ထြက္ခြာေသာၾကေသာ မိသားစုမ်ား သည္ တစ္ေန႕တြင္ ျပန္လာေခၚမည္ဟု ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ျဖင့္ ထီ့ေဆ့ေမ့ယြား ေဒသတြင္ ေနထုိင္လာခဲ့ရာ ႏွစ္ေပါင္းၾကာျမင့္လာေသာအခါ သဘာ၀ေဘးရန္မ်ားႏွင့္ ေနာက္ထပ္ေရႊ႕ေျပာင္းလာၾကေသာ အျခားလူမ်ိဳးစုမ်ားရန္ေၾကာင့္ ေရွးကထြက္ခြာသြားေသာ အုပ္စုေနာက္သုိ႔ ရွာေဖြလုိက္လာခဲ့ၿပီး ယင္းတုိ႔ကုိ ထီ့ေဆ့ေမ့ယြားမွ မုိ႕ထိတ္ သုိ႔မဟုတ္ မုိးထိ ေခၚ မိခင္အႏြယ္၀င္ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ား ျဖစ္လာၾကသည္ဟု သမုိင္းပညာရွင္ အမ်ားစုက လက္ခံယုံၾကည္ထားၾကသည္။
ဖထိတ္ေခၚ စေကာကရင္အုပ္စုသည္ မဲေခါင္ျမစ္ေၾကာင္း သံလြင္ျမစ္ေၾကာင္းမ်ားကုိ အဓိကအသုံးျပဳၿပီး ေတာင္ဘက္သို႕ ေရႊ႕ေျပာင္းလာၾကရာ ယေန႕တုိင္ ယုိးဒယားျပည္၊ ျမန္မာျပည္၊ ကေမၻာဒီးယားႏွင့္ ဗီယနမ္ေတာင္ပုိင္း၊ မေလးရွားေျမာက္ပုိင္းေဒသမ်ားသုိ႔တုိင္ေအာင္ ေတာင္ေပၚေျမျပန္႕အႏွံ႕ ေနထုိင္ၾကသည္ကုိ ေတြ႕နုိင္ပါသည္။
မုိ႕ထိတ္ ေခၚ ပုိးကရင္အုပ္စုသည္ ဧရာ၀တီျမစ္ေၾကာင္းတုိ႕ကုိ အထူးသျဖင့္ အသုံးျပဳၿပီး ဆင္းသက္လာခဲ့ၾကရာ ျမန္မာျပည္ျဖစ္၀ကြ်န္းေပၚေဒသႏွင့္ ကရင္ျပည္နယ္ေဒသမ်ားတြင္လည္းေကာင္း၊ ယုိးဒယားျပည္အေနာက္ဘက္ျခမ္းေဒသမ်ားတြင္ လည္းေကာင္း ပ်ံ႕ႏွံ႕ေနထုိင္သည္ကုိ ေတြ႕ရေပမည္။


ကရင္သကၠရာဇ္ေရတြက္ျခင္း

ဒုတိယအသုတ္ျဖစ္ေသာ မုိ႕ထိတ္ေခၚ ပုိးကရင္အႏြယ္၀င္တုိ႔သည္ ခမ(၇၃၉) ႏွစ္ေလာက္တြင္ ျပည္ေထာင္စုထဲသုိ႔ စတင္၀င္ေရာက္လာၿပီး ထုိကာလမွစ၍ ကြ်နု္ပ္တုိ႔ကရင္အမ်ိဳးသာ သကၠရာဇ္ကုိ သုေတသီတုိ႕ေရတြက္၍ ယခုႏွစ္ဆုိလွ်င္ ၂၇၄၈-ခုႏွစ္သုိ႔ ေရာက္လာခ့ဲပါၿပီ။
သုိ႔ျဖစ္၍ ယေန႕ ကြ်နု္ပ္တုိ႔ျပည္ေထာင္စုအတြင္း ျပန္လည္ဆုံစည္းၾကေသာ ဖခင္အႏြယ္၀င္ စေကာကရင္ အုပ္စုႏွင့္ မိခင္အႏြယ္၀င္ ပုိးကရင္ အုပ္စုတုိ႔မွာ တစ္ခ်ိန္က ထီ့ေဆံေမ့ယြားတြင္ တစ္ရြာတည္း သို႕မဟုတ္ တစ္အိမ္ေထာင္စုတည္းေနထုိင္ခဲ့ၾကေသာ မိဘမ်ားမွ တစ္မ်ိဳးတည္း တစ္ခုတည္းေသာ ေသြးရင္းသားရင္းညီအစ္ကုိမ်ားျဖစ္ေၾကာင္းကုိ ကရင္လူႀကီးမ်ားက ဆုံးမေျပာၾကားခဲ့ေသာ ပုံျပင္မ်ား၊ ဆုံးမစကားမ်ား၊ စကားပုံမ်ားအရ မွန္ကန္ေၾကာင္း ျငင္းဆုိစရာမရိွသည့္အျပင္ ယင္းသမုိင္းစဥ္ကုိ ပုိမုိခုိင္လုံေစသည့္ သမုိင္းအေထာက္အထား မ်ားက ယေန႕အေရွ႕ေတာင္အာရွေဒသရိွလူမ်ိဳးစုမ်ား၏သမုိင္းကုိ ေလ့လာျခင္းအားျဖင့္ ယင္းတုိ႔အနက္ ကြ်နု္ပ္တုိ႔ ကရင္လူမ်ိဳးစုမ်ား၏ အတိတ္သမုိင္းေၾကာင္းကုိလည္း မွန္ကန္စြာ ေလ့လာေတြ႕ရိွနုိင္ပါသည္။


ကရင္ဟု ေခၚတြင္ျခင္း

ကရင္လူမ်ိဳးစုမ်ားကုိ ပညာရွင္မ်ားက ထုိင္းတရုတ္အႏြယ္၀င္မ်ားဟု မွတ္တမ္းတင္ၾကသည္။ ပညာရွင္တုိ႔၏ တင္ျပခ်က္အရ လူတုိ႔၏ ဦးေခါင္းခြံအေနအထားႏွင့္ ႏွာေခါင္းအေနအထားအရလည္းေကာင္း၊ စကားေ၀ါဟာရ ဘာသာေဗဒအရလည္းေကာင္း သတ္မွန္ေခၚတြင္ျခင္းျဖစ္ေသာ္လည္း ကရင္လူမ်ိဳးစုမ်ားမွာ ထုိ္င္း တရုတ္ အုပ္စုမ်ားကဲ့သုိ႔ပင္ မြန္ဂုိအႏြယ္၀င္မ်ားျဖစ္ၾကသည္။
အေရွ႕ေတာင္အာရွရိွ လူမ်ိဳးအေတာ္မ်ားမ်ားက ယန္ ဟု ေခၚၾကၿပီး၊ ျမန္မာလူမ်ိဳးမ်ားက ကရင္ဟုေခၚၾကသည္။ ကရင္ဟူေသာ အေခၚကုိ မည္သည့္အခ်ိန္ကစၿပီး ေခၚၾကသည္ကုိ အတိအက်တင္ျပရန္ ခက္ခဲေသာ္လည္း ယင္းအေခၚသည္ အင္း၀ေခတ္မတုိင္မီ စတင္ေခၚထြင္ ခဲ့ဟန္ရိွသည္။ ျမန္မာလူမ်ိဳးတုိ႔၏ အယူအဆအရ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားကုိ ရွမ္းလူမ်ိဳး(၃၀)တြင္ ထည့္သြင္း၍ မွတ္တမ္းတင္ခဲ့ရာ ေကြ႕ရွမ္းလူမ်ိဳးမ်ားကုိလည္းေကာင္း ဂြ်မ္းလူမ်ားကုိလည္း ေကာင္း၊ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားဟု ေဒသတစ္ေလွ်ာက္ ေခၚတြင္ၾကခဲ့သည္ဟု သမုိင္းပညာရွင္အခ်ိဳ႕ က ယူဆၾကသည္။
အခ်ိဳ႕ပညာရွင္မ်ားက တစ္ခ်ိန္က ဧရာ၀တီျမစ္ကမ္းတြင္ ေနထုိင္ခဲ့ဖူးေသာ ကမ္းယံလူမ်ိဳးမွားမွ ကရင္လူမ်ိဳးမ်ားျဖစ္လာသည္ဟူ၍လည္းေကာင္း၊ ပ်ဴလူမ်ိဳးမ်ားအား ယေန႔ ပုိးကရင္ျဖစ္လာသည္ဟူ၍လည္းေကာင္း ယူဆၾကသည္။
ယေန႔ရခုိင္ျပည္နယ္ေဒသတစ္ခ်ိဳ႕တြင္ ကမ္းယံ လူမ်ိဳးအနည္းငယ္ကုိ ေတြ႕နုိင္ရာ ယင္းတုိ႔မွာ ကရင္လူမ်ိဳးမွားႏွင့္မတူေၾကာင္းကုိလည္းေကာင္း၊ ပ်ဴလူမ်ိဳးမ်ားသည္ ေပ်ာက္ကြယ္သြားၿပီဟု သမုိင္းပညာရွင္အခ်ိဳ႕က ယူဆၾကေသာ္လည္း အမွန္မွာ ယေန႔တုိင္ေအာင္ ပ်ဴလူမ်ိဳးတုိ႔၏ အဆက္အႏြယ္ကုိ ပဲခူးတုိင္းအေနာက္ဖက္ျခမ္းႏွင့္ ျပည္ၿမိဳ႕တစ္ဖက္တြင္ အႏွ႔႔ံအျပားေတြ႕ရိွနုိင္ ပါသည္။ သုိ႔ရာတြင္ ထုိသူတုိ႔အားလုံးမွာ သူတုိ႕ကုိယ္တုိင္ ျမန္မာလူမ်ိဳးမ်ားဟု ယုံၾကည္ၾကၿပီး ျမန္မာလူမ်ိဳးမ်ားအသြင္သုိ႔ လုံး၀ေျပာင္းလဲသြားျခင္းသာျဖစ္သည္။ သုိ႕ေသာ္ ျမန္မာစစ္စစ္မ်ား ႏွင့္ အေရာင္အေသြးမတူျခင္း၊ စကားေျပာရာတြင္ အသံ၀ဲပုံ တစ္မ်ိဳးတစ္ဖုံထူးျခားျခင္းတုိ႔ ေၾကာင့္ ပ်ဴလူမ်ိဳးမ်ားကုိ ပုိးကရင္ျဖစ္လာသည္ဆုိေသာ ယူဆခ်က္မွာ မမွန္နုိင္ပါ။ သို႕ရာတြင္ ေရွးပ်ဴယဥ္ေက်းမႈထြန္းကားခ်ိန္တြင္ ပ်ဴလူမ်ိဳးမ်ားႏွင့္ ပုိးကရင္အႏြယ္အ၀င္မ်ားတုိ႔ ေရာေႏွာ ခဲ့ၾကသည့္ လကၡဏာအေထာက္အထားကား ထည့္သြင္းစဥ္းစားရေပမည္။
အဘယ့္ေၾကာင့္ဆုိေသာ္ ယေန႕ကရင္လူမ်ိဳးတုိ႔၏ ရုိးရာဓေလ့အခ်ိဳ႕သည္ ထုိေခတ္ ပ်ဴယဥ္ေက်းမႈ အခ်ိဳ႕တုိ႔ႏွင့္ နီးစပ္သည္ကုိ ေတြ႕ရိွနုိင္ျခင္း၊ မည္လည္သမုိင္းတြင္ ပ်ဴမင္း မ်ား ဟူေသာ အေရးအသားႏွင့္ပတ္သက္၍ ပ်ဴမွာ လူမ်ိဳးမ်ားကုိ ေဖာ္ျပရာျဖစ္သကဲ့သုိ႔ ၿပဳံး ဟူေသာ အေခၚမွာ ျမန္မာစကားသံအရ ယရစ္သံပ်က္ျဖစ္၍ ပရုံး ဟူေသာအသံထြက္ၿပီး သံမွန္အေနအထားသုိ႔ေလ့လာပါက ပရုံး ဖလုံး ဖလုံ ဟူေသာ အသံမ်ားရဲ႕ မူလဇစ္ျမစ္ျဖစ္နုိင္ ၿပီး ယင္းအေခၚသည္ ယေန႕ ပုိးကရင္ တုိ႔ မိမိကုိယ္ကုိေခၚေသာ ဖလုံ ဟူေသာ အေခၚႏွင့္ အသံထြက္တူသည္ကုိ ေတြ႕ရသည္။
ထုိ႔အျပင္ နုိင္ငံျခားသားမ်ား၏ မွတ္တမ္း၀င္အေခၚအရ ျပည္ၿမိဳ႕ကုိ ပရုံး ဟုေခၚျခင္းသည္ ယင္း ေဒသတြင္ တစ္ခ်ိန္က ယေန႕ ဖလုံ ေခၚေသာ ပုိးကရင္လူမ်ိဳးစုတုိ႔ ေနထုိင္ရာ ေဒသအျဖစ္ျဖင့္ ထင္ရွားခဲ့ေၾကာင္းကုိ ေရွးကရင္လူႀကီးမ်ားအဆုိႏွင့္ ယွဥ္ၿပီးသိနုိင္ပါသည္။
ျမန္မာသမုိင္းတြင္ ပါရိွသည့္ မြန္ ျမန္မာတုိ႔ ႏွစ္ေပါင္း(၄၀)စစ္ပဲြကာလတြင္ ျမန္မာမင္းမ်ား၏ အေရွ႕ဘက္စစ္ေၾကာင္းျဖစ္ေသာ စစ္ေတာင္းျမစ္၀ွမ္းတစ္ေလ်ွာက္တြင္ အမ်ားစုေနထုိင္ေသာ စေကာကရင္ လူမ်ိဳးစုမ်ားကုိ ျမန္မာမင္းတုိ႔၏ စစ္တပ္မ်ားတြင္ ပါ၀င္ေစျခင္းျဖင့္လည္းေကာင္း၊ မြန္မင္းမ်ားႀကီးစုိးရာ ေဒသျဖစ္ေသာ ျမစ္၀ကြန္းေပၚႏွင့္ ေအာက္ပုိင္းရိွပုိးကရင္လူမ်ိဳးစုမ်ားကုိ မြန္မင္းမ်ား၏ စစ္တပ္တြင္ ပါ၀င္ေစျခင့္ျဖင့္လည္းေကာင္း၊ ကရင္လူမ်ိဳးႏွစ္စုအား မြန္ ျမန္မာတုိ႔က ခဲြျခားေခၚေ၀ၚျခင္းျဖင့္ စေကာကရင္အုပ္စုကုိ ျမန္မာကရင္မ်ား၊ ပုိးကရင္အုပ္စုကုိ မြန္ကရင္ သုိ႕မဟုတ္ တလုိ္င္းကရင္မ်ားဟူ၍လည္းေကာင္း ယေန႕တုိင္ေအာင္ တစ္ခ်ိဳ႕ေခၚေ၀ၚ ေနၾကေသးသည္။
သုေတသီတစ္ခ်ိဳ႕က ေတာင္ငူမင္းဆက္ကုိ ကရင္လူမ်ိဳးတုိ႔ စတင္တည္ေထာင္ေၾကာင္း အဆုိရိွၾကသည္။ ယင္းအဆုိမွာ မ်ားစြာ ေလၽွာ္ကန္လွေပသည္။ အေၾကာင္းမွာ မြန္-ျမန္မာစစ္ပဲြ ကာလတြင္ စေကာကရင္လူမ်ိဳးစုတုိ႔သည္ စစ္ေရး အုပ္ခ်ဳပ္ေရးအေတြ႕အႀကံဳႏွင့္ နယ္ေျမေဒသ စုစည္းေနထုိင္မႈမ်ားေၾကာင့္ ေတာင္ငူမင္းဆက္ကုိ စတင္တည္ေထာင္ရန္ အင္အားအထူးေကာင္းမြန္လ်က္ရိွမည္မွာမလဲြေပ၊ မည္သုိ႔ပင္ဆုိေစကာမူ သမုိင္းတြင္ ကရင္လူမ်ိဳးတုိ႔ မွတ္တမ္းမ၀င္သည္မွာ ကရင္လူ မ်ိဴးတုိ႕၏ ေအးေဆးစြာ ေနထုိင္လုိေသာစိတ္ဓာတ္ႏွင့္ စည္းလုံးညီညြတ္မႈ အားနည္းေသာ သဘာ၀တုိ႔ေၾကာင့္ အျခားလူမ်ိဳးမ်ား၏လက္ေအာက္တြင္ ကာလၾကာျမင့္စြာ ေနထုိင္ၾကရကာ မိမိတုိ႔ဓေလ့ထုံးစံတစ္ခ်ိဳ႕ ႏွေမ်ာဖြယ္ရာ ဆုံးရွဴံးရျခင္းႏွင့္ တစ္ေဒသႏွင့္ တစ္ေဒသဆက္သြယ္ရန္ ေ၀းလံခက္ခဲေသာ ေနရာေဒသမ်ားတြင္ ေနထုိင္ၾကရေလသည္။

စေရွာင္ဖန္း(အင္းစိန္)
၂၀၀၆-ထုတ္ ပုိးကရင္မဂၢဇင္းမွ

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

ဏိင္းထင္းသ၀့္လိက္လု္မံင္.

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

DEMOCRACY AROUND THE WORLD

India
Nonviolent resistance to British colonialism led by Mohandas (Mahatma) Gandhi and Jawaharlal Nehru brought independence to India in 1947. Its 1950 constitution, with 395 articles, is the longest written constitution of any independent nation. Over the past six decades, Indian democracy has weathered several bouts of sectarian violence and the country has remained unified.

In 2004, the Indian National Congress Party (INC) and its allies won an unexpected victory in the general election, defeating the National Democratic Alliance led by the Bharatiya Janata Party (BJP).

See "India's Democracy Has Many Voices."

Government
Executive -- India's executive branch is headed by a president and a prime minister.

• President Pratibha Patil, India’s first woman president, was elected by India’s Parliament and state legislatures to a five-year term in 2007.

• Prime Minister Manmohan Singh, India’s first Sikh prime minister, was appointed in 2004 after his INC Party led a coalition of political forces to an unexpected victory in legislative elections.

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

Rifts behind Thailand's political crisis

It has been nearly two years since an unexpected military coup deposed then-Prime Minister Thaksin Shinawatra and appeared to freeze Thailand's democratic evolution in its tracks.

The country has experienced 15 months of benign military rule, the drafting of a new constitution, and a general election which returned a party run by Mr Thaksin's allies to office.

Yet there is still a sense of unending crisis, of a country still deeply polarised over the former prime minister and his attempts to transform Thailand.

The occupation of the main government offices in central Bangkok this week by protesters from the People's Alliance for Democracy (PAD) has underscored just how difficult it is to end this turbulence.

Thaksin's critics

The PAD first emerged in September 2005. At the time it was a largely personal crusade by maverick media mogul Sondhi Limtongkul, once a passionate Thaksin supporter who turned on his former mentor after feeling abandoned when his business went bankrupt.

But it picked up momentum at the end of that year as public unease grew over the tax-free sale of the Shinawatra family telecoms business for an estimated $2bn (£1bn) and escalated into a movement that helped bring the seemingly impregnable Thaksin administration down.

Most Thais probably thought that was the last they would see of the PAD.
A tank on a highway in Bangkok, on 25 September 2006
The PAD was behind the street protests that preceded the coup in 2006

But in May this year the movement reformed, starting a series of boisterous demonstrations that have periodically brought central Bangkok to a halt.

There are a number of factors that explain why this happened.

Firstly, the key PAD leaders, in particular Sondhi Limthongkul and Chamlong Srimuang, an ascetic former military general and mayor of Bangkok who played a key role in the anti-government protests back in 1992, remained virulently opposed to allowing any of Mr Thaksin's associates a role in government.

They rejected last December's election victory by the pro-Thaksin People's Power Party (PPP), arguing it was achieved by vote-buying (the impartial Election Commission contradicts this view).


Samak Sundaravej has proved surprisingly skilful in handling the challenge from the PAD, despite a series of verbal gaffes early on in his term

They have now refined their argument to propose rural voters in Thailand are too poorly educated to be allowed to elect a parliament, and that it should be a largely appointed body instead.

The PAD has also ridden a national wave of anxiety over the future of the monarchy, once 80-year-old King Bhumibol Adulyadej is no longer on the scene.

Its supporters believe Mr Thaksin and the PPP have a republican agenda - hence the sea of yellow shirts seen at PAD rallies, yellow being the colour associated with the king.

Government bungles

Secondly, Thaksin Shinawatra made a triumphant return to Thailand in February. He insisted he had abandoned any political ambition, but few believed him, and he was widely assumed to be funding and influencing the governing party.

Although banned from holding political office for five years, with his own party in government many Thais assumed he would find a way to overturn the ban, and dismiss various charges of corruption and abuse of power that were pending against him.
File image of Prime Minister Samak Sundaravej
The PAD accuse Prime Minister Samak Sundaravej of incompetence

Thirdly, the government of Samak Sundaravej bungled its first months in office, and provoked fears that it was more concerned with helping Mr Thaksin than sorting out the country's other problems.

Its attempt to revise the military-drafted constitution was the spark that brought the PAD out on the streets in May. They feared constitutional amendments might offer a legal justification for throwing out the charges against Mr Thaksin.

The PAD also accused the government of being corrupt, incompetent and authoritarian.

When the government agreed to support Cambodia's bid to have a disputed temple on their common border listed as a World Heritage Site, the PAD saw this as selling out Thai sovereignty for Mr Thaksin's business interests in Cambodia. The resulting row forced the foreign minister, who had once been Mr Thaksin's lawyer, to resign.

Skillful handling

However developments in recent weeks have undermined the PAD's claims.

The government backed away from changing the constitution, although it still says it wants to do this. It allowed a no-confidence debate in parliament.

Then the legal cases against Mr Thaksin started moving with surprising speed and vigour. His lawyers were jailed for contempt of court. His wife was sentenced to three years in prison for tax evasion. Reading the signs, the family moved back into exile in Britain.

Samak Sundaravej has proved surprisingly skilful in handling the challenge from the PAD, despite a series of verbal gaffes early on in his term.

He has built a close relationship with the military, in particular with army commander General Anupong Paochinda and General Prayuth Chanocha, the commander of the crucial First Amy Division, based in Bangkok.

The support of these two men would be crucial for any military challenge to the government.

In addition, both are known as staunchly loyal to the monarchy, helping burnish Mr Samak's own royalist credentials. Mr Samak has listened to the police, the army, and most importantly, the king, and handled the protests with restraint.

By contrast the PAD now appears to have overplayed its hand. Mr Sondhi and Mr Chamlong have both called this a last-ditch attempt to overthrow the government, and their actions smack of desperation. Many Thais who once sympathised with the PAD have now turned against it.

The atmosphere in Bangkok, though, remains charged and volatile. The PAD is well-funded, and is believed to have support in some very high circles, including factions of the military.

The rifts which opened up at the start of this decade, when Thaksin Shinawatra worked out how to win unbeatable parliamentary majorities, and then used them to drive through his ambitious and controversial policies, are still wide open.

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

မညီညြတ္မႈေၾကာင့္ ေပးဆပ္ရသည့္ အဖိုးအခမ်ား

မန္မာ့ဒီမိုကေရစီ လႈပ္ရွားမႈမ်ား၏ ဦးတည္ရည္မွန္းခ်က္မ်ား မဆံုး႐ႈံးလိုပါက ယခုအခ်ိန္တြင္ မိမိကိုယ္မိမိ ျပန္လည္ေ၀ဖန္ သံုးသပ္မႈမ်ား မျဖစ္မေန လုပ္ေဆာင္ရန္ လိုအပ္ေနေပၿပီ။

ျမန္မာႏိုင္ငံ ဒီမိုကေရစီ လႈပ္ရွားမႈက ႏွစ္ ၂၀ တိုင္ခဲ့ေလၿပီ။ လြန္ခဲ့ေသာ ဆယ္စုႏွစ္ ၂ ခု ကာလအတြင္း မည္သည့္ေအာင္ျမင္ မႈမ်ားရခဲ့သနည္း။ လႈပ္ရွားမႈ၏ ရည္မွန္းခ်က္ပန္းတိုင္ဆီသို႔ ပို၍ နီးကပ္ လာျခင္း ရွိ မရွိ ဆိုသည့္ ေမးခြန္းမ်ား ထုတ္ရပါ ေတာ့မည္္။

ထုိေမးခြန္းမ်ားကို အေျဖထုတ္ရန္ ၈ ေလးလံုး လႈပ္ရွားမႈမ်ားတြင္ ပါ၀င္ခဲ့ေသာ ေက်ာင္းသားေဟာင္း ၅ ဦး၏ ကံၾကမၼာကို ေလ့လာၾကည့္႐ႈသင့္သည္။ ေသြးစြန္းေသာ ထိုေန႔ရက္မ်ားတြင္ သူတို႔တေတြ အတူတကြ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ားျဖင့္ မေမာမပန္း ခ်ီတက္ခဲ့ၾကဖူးသည္။

၁၉၈၈ ခုႏွစ္တြင္ အသက္ ၂၀ အရြယ္သာရိွေသးေသာ ကိုထြန္းျမင့္ေအာင္က ယခုအခါ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တေနရာတြင္ ပုန္းေအာင္း ေနရ၏။ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္းမွစ၍ အက်ဥ္းေထာင္ ၅ ခုသို႔ ၀င္ခ်ည္၊ ထြက္ခ်ည္ျဖင့္ ဘ၀ကိုျဖတ္သန္းခဲ့ရင္း အက်ဥ္းသား ဘ၀ကို လံုလံုေလာက္ေလာက္ ခံစားေတြ႔ႀကံဳခဲ့ဖူးၿပီးျဖစ္သည့္ ကိုထြန္းျမင့္ေအာင္မွာ အသက္ ၄၀ အရြယ္ယခုတိုင္ ၀ရမ္းေျပး ဘ၀ျဖင့္ စစ္အစိုးရ၏ အဖမ္းအဆီး မွ လြတ္ရန္ တိမ္းေရွာင္ေနရသည္။

၁၉၈၈ ခုႏွစ္ လူထုအံုႂကြမႈတြင္ ပါ၀င္ခဲ့ၿပီးေနာက္ ေထာင္ဒဏ္ ၁၆ ႏွစ္ က်ခံခဲ့ရေသာ ကိုတင္ေအးကေတာ့ ယခုအခ်ိန္တြင္ ျပည္ပသို႔ထြက္ေျပး လာခဲ့ၿပီး ထုိင္းႏိုင္ငံ၊ မဲေဆာက္ၿမိဳ႕တြင္ ေနထိုင္လွ်က္ရွိသည္။ သူက ျပည္ ေျပးဘ၀ျဖင့္ ေလာေလာဆယ္ လြတ္လပ္မႈကို ခံစားေနရခ်ိန္တြင္ သူ႔ခ်စ္သူ မႏုိဘယ္ေအးက ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ အရက္စက္ဆံုးဟု နာမည္ႀကီးသည့္ အင္းစိန္ ေထာင္ အက်ဥ္းခန္းတခုထဲ၌ ဒုတိယအႀကိမ္ေျမာက္ ေထာင္ဒဏ္ က်ခံေနရသည္။

လက္ရွိ ထုိင္းႏိုင္ငံ၊ ခ်င္းမိုင္ၿမိဳ႕တြင္ ေနထိုင္လွ်က္ ရွိေသာ ကိုေအာင္ႏုိင္ဦးႏွင့္ ကိုညိဳအုန္းျမင့္တို႔ ႏွစ္ဦးကမူ ရက္စက္ၾကမ္း ၾကဳတ္ေသာ စစ္အစိုးရ လက္ေအာက္တြင္ ေျပးလႊား႐ုန္းကန္ေနရသည္ထက္ ျပည္ပတြင္ ေနထိုင္ျခင္းက ပို၍ေကာင္းသည္ ဟု ယူဆကာ ဤလမ္းကို ေရြးခ်ယ္ခဲ့ၾကသည္။

ကိုညိဳအုန္းျမင့္ ကူညီ ဖြဲ႕စည္းေပးခဲ့သည့္ ရန္ကုန္ရိွ အမ်ဳိးသား ဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (လူငယ္ဌာနခြဲ) ကမူ အႏၲရာယ္မ်ားစြာ ၾကားတြင္ ဆက္လက္ လႈပ္ရွားေနၾကဆဲျဖစ္သည္။

ကိုေအာင္ႏုိင္ဦးကေတာ့ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္တြင္ နယ္စပ္၌ စတင္တည္ေထာင္ခဲ့ေသာ ျမန္မာႏုိင္ငံလံုးဆိုင္ရာ ေက်ာင္းသားမ်ား ဒီမိုကရက္တစ္တပ္ဦး (ABSDF - ျမန္မာႏုိင္ငံ၏ တခုတည္းေသာ ေက်ာင္းသား တပ္မေတာ္) ၏ ႏိုင္ငံျခားေရး အတြင္းေရးမႉး အျဖစ္ တာ၀န္ယူခဲ့ဖူးသည္။

ေဖာ္ျပခဲ့သည့္ ၅ ဦးက ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္း ဖိႏွိပ္မႈမ်ားၾကားမွ ႐ုန္းကန္ လႈပ္ရွားေနၾကသည့္ ေထာင္ေပါင္း မ်ားစြာေသာ ျပည္သူမ်ားႏွင့္ ျပည္ပ ႏုိင္ငံမ်ားတြင္ အခက္အခဲမ်ားျဖင့္ ရင္ဆိုင္ေနရသည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသား မ်ားကို ကိုယ္စားျပဳေနသည့္ျပင္ ျမန္မာ့ ဒီမိုကေရစီအေရး လႈပ္ရွားမႈ၏ ပံုရိပ္ ကဲ့သို႔လည္း ျဖစ္ေနသည္။ ထို႔အျပင္ ၄၆ ႏွစ္ၾကာ အာဏာရွင္ စစ္တပ္ ႀကီးစိုးေရး ၀ါဒေအာက္မွ တုိင္းျပည္တခု၏ ႏိုင္ငံေရးအေျခအေန ကိုလည္း ေဖာ္ျပေပၚလြင္ ေနေစသည္။

ထို ၅ ဦးသည္ မတူညီေသာ လမ္းေၾကာင္း မ်ားေပၚတြင္ ေရြးခ်ယ္ ေလွ်ာက္လွမ္း ေနခဲ့ၾကေသာ္လည္း ၎တို႔၏ ဘံုရည္မွန္းခ်က္ ပန္းတိုင္ ကေတာ့ အတူတူပင္ ျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ အဖိႏွိပ္ခံေနရေသာ သူတို႔၏ တိုင္းျပည္အတြက္ ဒီမိုကေရစီ စနစ္ တည္ေဆာက္ရန္ ရည္သန္ထားၾကၿပီးလည္း ျဖစ္သည္။

ႏွစ္ေပါင္း ၂၀ ၾကာ၍ ျပန္ၾကည့္ေသာအခါတြင္ ထိုရည္မွန္းခ်က္က ပိုမို မႈန္၀ါးလာသလို ရွိေနသည္။ အဘယ့္ေၾကာင့္ ထိုသို႔မႈန္ဝါးခဲ့ရသည္ကို ျပန္လွန္စစ္ေၾကာရန္ လိုအပ္ၿပီျဖစ္၏။

ျမန္မာ စစ္အစိုးရက တိုင္းျပည္ကို အုပ္ခ်ဳပ္ႏိုင္စြမ္းမရိွသည့္ ကိစၥအေပၚ မည္သူမွ် အျငင္းမပြား။ လူထုအေပၚ မတရား ရက္စက္စြာ ဖိႏွိပ္ေနေသာ ကိစၥကလည္း ေမးခြန္းထုတ္စရာ မလိုေတာ့ပါ။ အလားတူ ျပစ္ဒဏ္ခတ္ ပိတ္ဆို႔ျခင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအ၀န္း၏ ဖိအားေပးမႈမ်ားက ထိေရာက္မႈ မရွိေၾကာင္းလည္း အထင္းသား ေပၚလြင္ေနၿပီ ျဖစ္သည္။

အႏွစ္ ၂၀ ဆိုေသာ အခ်ိန္ကာလတခုသည္ ရက္စက္ေသာ စစ္အစိုးရ၏ အုပ္ခ်ဳပ္မႈေအာက္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ခံစားက် ေရာက္ေနရသည့္ တိုင္းျပည္တခု အေနႏွင့္ အေျခခံ အေျပာင္းအလဲမ်ား ျဖစ္ေပၚလာေစရန္ မလံုေလာက္ေသးသည့္ အခ်ိန္ ျဖစ္ႏုိင္ပါသည္။ သို႔ေသာ္ ဒီမုိကေရစီ ရရိွေရးအတြက္ ဘ၀မ်ားကို ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံထားၾကရသည့္ အတိုက္အခံမ်ား အတြက္မူ တဘ၀စာ ျဖစ္သြား ႏုိင္ပါသည္။ ယခုအခ်ိန္က ေလးေလးနက္နက္ ျပန္လည္ ဆန္းစစ္ ေမးခြန္းထုတ္ရမည့္ အခ်ိန္ ျဖစ္သည္။ သို႔မွသာ အင္အားသစ္တခု ေပၚထြန္းလာမည္ဟု လူအမ်ားက ယံုၾကည္ ေနၾကသည္။

“က်ေနာ္တို႔ ႏိုင္ငံေရးသမားေတြက မပါးနပ္ၾကဘူး။ သူတို႔ေတြက သာမာန္ ႐ိုး႐ိုး ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားသူ အဆင့္ေလာက္ပဲ ရွိတယ္။ ဒီထက္ပိုမရင့္က်က္ေသးဘူးလို႔ က်ေနာ္ထင္တယ္။ သူတို႔ေတြက အာဏာကို ဘယ္လို ယူရမယ္ဆိုတာ မသိဘူး။ သူတို႔မွာ မဟာဗ်ဴဟာက်တဲ့ မူ၀ါဒေတြလည္း မရိွဘူး” ဟု တက္ႂကြ လႈပ္ရွားသူ တဦးဘ၀မွ ႏုိင္ငံေရး အကဲ ျဖတ္တဦး ျဖစ္လာခဲ့သူ ကိုေအာင္ႏိုင္ဦးက ေျပာသည္။

၁၉၈၈ ခုႏွစ္ လူထုအံုႂကြမႈတြင္ ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္အမ်ားစုမွာ လူထုေနာက္သို႔ လုိက္ေနခဲ့ျခင္းသာျဖစ္ၿပီး လူထုကို ဦးေဆာင္ခဲ့သူမ်ား မဟုတ္ၾကဟု ၎က ဆိုသည္။

သို႔ေသာ္လည္း မႀကိဳးပမ္းခဲ့ျခင္းေတာ့ မဟုတ္ခဲ့ေပ။ ေက်ာင္းသားမ်ားက လူထုအံုႂကြမႈကို စတင္ လိုက္သည္ႏွင့္ မၾကာမီ မွာပင္ လြတ္လပ္ေရးဖခင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း၏ သမီးျဖစ္သူ ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္ အပါအ၀င္ ၾသဇာတိကၠမႀကီးေသာ ေခါင္းေဆာင္မ်ား၊ ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားက လႈပ္ရွားမႈအတြင္း ပါ၀င္ပူးေပါင္းကာ လူပ္ရွားမႈႀကီးကို ဦးေဆာင္ႏိုင္ရန္ အားထုတ္ခဲ့ၾကသည္။

တိုင္းျပည္တျပည္လံုးတြင္ အာဏာရွင္စနစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရး အဆံုးသတ္၍ ဒီမိုကေရစီ အေျပာင္းအလဲမ်ား ေပၚေပါက္ေရး အတြက္ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္မ်ား၊ စိတ္အားထက္သန္မႈမ်ားျဖင့္ ျပည့္ႏွက္ေနခဲ့သည္။

“ေဒၚစု၊ ဦးေအာင္ႀကီး၊ ဦးႏု အဲဒီလိုု ၾသဇာႀကီးတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ ေတြမ်ဳိး တိုင္းျပည္သမိုင္းမွာ ဘယ္တုန္းကမွ မရခဲ့ဖူးဘူး၊ ဒါေပမယ့္ ၀မ္းနည္းဖို႔ ေကာင္းတာက အဲဒီေခါင္းေဆာင္ ေတြက အခြင့္အေရးကို အမိအရ မဆုပ္ကိုင္ႏိုင္ခဲ့ၾကဘူး” ဟု ကိုေအာင္ႏိုင္ဦးက ေျပာျပခဲ့သည္။

ထိုေခါင္းေဆာင္ ၃ ဦးမွာ ညီညြတ္ေရးကို ပစ္ပယ္၍ ၎တို႔ လမ္းေၾကာင္းေပၚတြင္သာ ေလွ်ာက္ခဲ့ၾကသည္ ဟု သူကဆက္ေျပာသည္။

“တကယ္လို႔မ်ား သူတို႔သာ ညီညြတ္ခဲ့မယ္ဆိုရင္ ဇာတ္လမ္းက တမ်ဳိးတဖံု ျဖစ္လာမွာ” ဟု ၎က ဆို၏။

ဆက္လက္၍ ကိုေအာင္ႏိုင္ဦးက စစ္တပ္အေနႏွင့္ တိုင္းျပည္ကို မထိန္းခ်ဳပ္ႏုိင္ေတာ့သည့္အခ်ိန္တြင္ ထိုေခါင္းေဆာင္မ်ားက ညီညြတ္စြာျဖင့္ ၾကားျဖတ္အစိုးရဖြဲ႔ျခင္း သို႔မဟုတ္ အရပ္သားအစိုးရ တရပ္ ေအာက္မွ ေစ့စပ္ညိႇႏိႈင္းရန္ ကမ္းလွမ္းျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သင့္သည္ဟု ေျပာသည္။

ထိုအခ်ိန္က ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္ ဦးေဆာင္သည့္ အရပ္သား အစိုးရတရပ္ ရိွေနခဲ့ခ်ိန္ ျဖစ္သည္။ ဦးေန၀င္းႏွင့္ သူ၏ အရိုက္အရာဆက္ခံသူ “သားသတ္သမား”ဟု နာမည္ႀကီးသည့္ ဦးစိန္လြင္တို႔ ျပဳတ္က်ခဲ့ရၿပီးေနာက္ ေဒါက္တာေမာင္ေမာင္ က သမၼတအျဖစ္ ခန္႔အပ္ခံခဲ့ရသည္။

၁၉၈၈ လႈပ္ရွားမႈ၏ အဆိုး၀ါးဆံုးေသာ အမွားမ်ားအနက္ တခုမွာ ညီညြတ္ေရး ကင္းမဲ့ခဲ့ျခင္း ျဖစ္၏။ ဧရာ၀တီမဂၢဇင္းက ခ်ဥ္းကပ္ေမးျမန္းခဲ့ေသာ လႈပ္ရွား တက္ႂကြသူ အမ်ားစုႏွင့္ ႏုိင္ငံေရးသမား အမ်ားစုက ထိုအခ်က္ကို ၀န္ခံခဲ့ၾကသည္။

ညီညြတ္ေရးဆိုသည္မွာ အာဏာရွင္အစိုးရတိုင္း ယခင္ကတည္းက တုန္လႈပ္ခဲ့ၿပီး ယခုတိုင္ ၎တို႔၏ ႏွလံုးသားအတြင္း ကိန္းေအာင္းေနေသာ စိမ့္၍ ေၾကာက္ရြံ႕ေနသည့္ ကိစၥ ျဖစ္သည္။ ျမန္မာ့ ဒီမိုကေရစီ အင္အားစုမ်ားက အားထားႏိုင္သည့္ အထိေရာက္ဆံုး လက္နက္တခုလည္း ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္လည္း အတိုက္အခံမ်ားက ယခုတိုင္ ညီညြတ္ေရးကို မဆုပ္ကိုင္ ႏိုင္ၾကေသးေပ။ ညီညြတ္ျခင္းကင္းမဲ့ေနျခင္း ေၾကာင့္လည္း အာဏာရွင္ စစ္အစိုးရအတြက္ သက္ဆိုးရွည္ခြင့္ ရေနေစ ျခင္းျဖစ္သည္။

သာဓကအားျဖင့္ ၾသဇာတိကၠမႀကီးမားေသာ ေခါင္းေဆာင္မ်ားျဖစ္သည့္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္၊ ဗိုလ္မႈးခ်ဳပ္ေဟာင္း ဦးေအာင္ႀကီး ႏွင့္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ႀကီးေဟာင္း ဦးတင္ဦး တို႔ ဦးေဆာင္မႈေအာက္တြင္ ဖြဲ႔စည္းခဲ့ေသာ အဓိကအတိုက္အခံ ႏုိင္ငံေရး ပါတီ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (အန္အယ္လ္ဒီ) သည္ပင္လ်င္ ညီညြတ္ေရးကုိ ေအာင္ျမင္စြာ မတည္ေဆာက္ႏုိင္ခဲ့ေပ။ ဦးေအာင္ႀကီးက ပါတီေခါင္းေဆာင္ပုိင္းမွ ခြဲထြက္ကာ ေနာက္ပိုင္းတြင္ သူ႔ ကိုယ္ပိုင္ပါတီကို တည္ေထာင္ခဲ့သည္။

အာဏာရွင္စနစ္ဆန္႔က်င္ေရး အင္အားစုမ်ားအၾကား မညီညြတ္ခဲ့သည္မွာ ယခုမွမဟုတ္။ ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ မတိုင္ခင္ ႏွစ္ ကာလမ်ားစြာ ကတည္းကပင္ ျမန္မာ့သမိုင္းတြင္ ရိွခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္ဟု လူထုအံုႂကြမႈ ကာလအတြင္း ျမန္မာႏုိင္ငံလံုး ဆိုင္ရာ ေက်ာင္းသား သမဂၢမ်ားအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (ဗကသ) ၏ ေခါင္းေဆာင္ တဦးအျဖစ္ တာ၀န္ယူခဲ့သူ ကိုတင္ေအးက မွတ္ခ်က္ခ်သည္။

“၂၀ ရာစုႏွစ္ အေစာပိုင္းကာလ ၿဗိတိသွ်အုပ္ခ်ဳပ္မႈကို တြန္းလွန္တဲ့ ကာလမွာ ကတည္းက ႏိုင္ငံေရး အင္အားစုေတြၾကားမွာ တကြဲတျပား ျဖစ္ေနခဲ့တာ” ဟု သူကေျပာသည္။

၁၉၈၈ ခုႏွစ္တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့ေသာ အစည္းအေ၀းတခုတြင္ ညီညြတ္ေရး မရႏိုင္ေသာေၾကာင့္ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္ရန္ကိစၥမ်ား ပ်က္ျပားခဲ့ရပံုကိုလည္း ကိုတင္ေအးက ျပန္ေျပာင္းေျပာျပခဲ့သည္။

“ဒါက ၿဗိတိသွ်ကိုလိုနီေတြ က်င့္သံုးခဲ့တဲ့ ေသြးခြဲ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး စနစ္ေၾကာင့္ ျဖစ္ေနတာလို႔ ေျပာၾက ေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔သာ ခိုင္ခုိင္မာမာနဲ႔ ညီညြတ္ေနမယ္ ဆိုရင္ ဘယ္သူကမွ ေသြးခြဲလို႔မရပါဘူး” ဟု သူကဆိုသည္။

အမွန္တရားႏွင့္ တရားမွ်တမႈအတြက္ မားမားမတ္မတ္ ရပ္တည္႐ံု တခုတည္းျဖင့္ မလံုေလာက္ဟု ၾသဇာႀကီးေသာ ၈၈ မ်ဳိးဆက္ ေက်ာင္းသားမ်ားအုပ္စု၏ ေခါင္းေဆာင္တဦးျဖစ္သူ ကိုထြန္းျမင့္ေအာင္က ဆိုသည္။ သူကဲ့သို႔ေသာ က်န္ ၈၈ မ်ဳိးဆက္ ေက်ာင္းသားအုပ္စု ေခါင္းေဆာင္အားလံုး ယခုအခ်ိန္တြင္ ေထာင္ထဲေရာက္ေနၾကၿပီ ျဖစ္သည္။

“က်ေနာ္တို႔ေတြက အမွန္တရားနဲ႔ တရားမွ်တမႈကို ခိုင္ခိုင္မာမာ ဆုပ္ကိုင္ ထားတာေတာ့ မွန္တယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲဒါေတြကို ဆုပ္ကိုင္ထား႐ံု နဲ႔ေတာ့ အလုပ္မျဖစ္ေသးဘူးဗ်။ အဲဒီလို အမွန္တရားဘက္၊ ျပည္သူ႔ဘက္မွာ မားမား မတ္မတ္ ရပ္ေနလို႔ပဲ တေန႔ ဒီတိုက္ပြဲ ေအာင္ျမင္ရမယ္ဆိုတာ ယံုၾကည္ထားၿပီးသားပါ။ ဒါေပမယ့္ အဲဒီေန႔က ဘယ္ေတာ့လဲ။ က်ေနာ္တို႔ ေျမးျမစ္ေတြ လက္ထက္ က်မွလား” ဟု ကိုထြန္းျမင့္ေအာင္က ဆက္ေျပာသည္။

ဒီမိုကေရစီအေရး လႈပ္ရွားသူမ်ား အားလံုး ပိုမိုႀကီးမားသည့္ အနစ္နာခံ စြန္႔လႊတ္မႈမ်ား ေပးဆပ္ရန္ အသင့္ရွိ ေနၾကသည္ဟု သူကဆိုသည္။

“ဒါေပမယ့္ က်ေနာ္တို႔ ေလးေလးနက္နက္ စဥ္းစားသင့္တာကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ စြန္႔လႊတ္အနစ္နာခံမႈ တခုတည္းနဲ႔ ေအာင္ပြဲ ရ၊ မရ ဆိုတာပါပဲ” ဟု သူက ႏိႈင္းႏိႈင္းဆဆ ေျပာသည္။

၁၉၈၈ ခုႏွစ္မွ စ၍ ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာေသာ ႏုိင္ငံေရး လႈပ္ရွား တက္ႂကြသူ မ်ားကို စစ္အစိုးရက ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္မႈ မ်ားျဖင့္ နာမည္ႀကီးသည့္ အက်ဥ္းေထာင္မ်ားတြင္ ေထာင္သြင္းအက်ဥ္းခ် ထားခဲ့ၿပီး အနည္းဆံုး ႏိုင္ငံ ေရးအက်ဥ္းသား ၁၃၇ ဦးက စစ္အစိုးရ၏ သံတုိင္မ်ား ေနာက္ကြယ္တြင္ အသက္ဆံုး႐ႈံး ခဲ့ရသည္ဟု ထိုင္းႏိုင္ငံအေျခစိုက္ ႏုိင္ငံေရး အက်ဥ္း သားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း (ျမန္မာျပည္) (AAPP) က ထုတ္ ျပန္သည့္ ကိန္းဂဏန္းမ်ားအရ သိရွိရပါသည္။

ထိုမွ်မက ၁၉၈၈ ခုႏွစ္ လူထုအံုႂကြမႈႀကီးအား ျပင္းထန္စြာ ၿဖိဳခြင္းခဲ့ၿပီး ေနာက္ပိုင္းတြင္ ေထာင္ေသာင္းခ်ီေသာ လႈပ္ရွား တက္ႂကြသူမ်ားလည္း ျပည္ပသို႔ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ခဲ့ၾကရသည္။

တကုိယ္ေရ စြန္႔လႊတ္မႈမ်ားအတြက္ အဆင္သင့္ျပင္ဆင္ထား႐ံုမွ်ျဖင့္ မလံုေလာက္ဘဲ ႏုိင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ မ်ား အေနျဖင့္ လက္ေတြ႔က်ေသာ မဟာဗ်ဴဟာ၊ ရွင္းလင္းေသာ ေခါင္းေဆာင္မႈႏွင့္ ညီညြတ္ေရးအတြက္ ပိုမို အာ႐ံုစိုက္သင့္သည္ဟု ကိုထြန္းျမင့္ေအာင္က ေျပာသည္။

၁၉၈၈ လူထုအံုႂကြမႈႏွင့္ ေနာက္ပိုင္းႏွစ္မ်ားအထိ၊ အထူးသျဖင့္ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲ အၿပီး ကာလမ်ားတြင္ ႏိုင္ငံေရး ေခါင္းေဆာင္ အားလံုးနီးပါး တရားေသ ဆုပ္ကိုင္ခဲ့ေသာ မူ၀ါဒမ်ားအနက္ တခုမွာ စစ္တပ္ကို သူတို႔၏ ေနရာမွန္၊ စစ္တန္း လ်ားသို႔ ျပန္ပို႔ေရးပင္ ျဖစ္သည္။ ဤမူ၀ါဒကို ဆုပ္ကိုင္ သူမ်ားထဲတြင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လည္း တဦး အပါအ၀င္ ျဖစ္သည္။ သူ၏ဖခင္က စစ္တပ္ကို တည္ေထာင္ခဲ့သူ တဦး ျဖစ္ၿပီး စစ္တပ္၏ အခန္းက႑သည္ လူထုကို ႏွိပ္စက္ရန္မဟုတ္ ဟုလည္း သူက ျပန္ေျပာင္းေျပာခဲ့သည္။

ယခုအခ်ိန္တြင္ ျပည္ပေရာက္ အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ (လြတ္ေျမာက္ နယ္ေျမ) ၏ ႏုိင္ငံျခားေရး ေကာ္မတီ တာ၀န္ခံ ျဖစ္ေသာ ကိုညိဳအုန္းျမင့္က ထိုနည္းလမ္းကို အစြန္းေရာက္သည္ဟု ျမင္ေၾကာင္း ေျပာသည္။

“က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ မူ၀ါဒအားနည္းခ်က္တခုက မင္းတို႔ ငါ့ဘက္ကလား ရန္သူ႔ဘက္ကလား ဆိုၿပီး စဥ္းစားၾကတဲ့ အခ်က္ပဲ။ အလယ္အလတ္ ရပ္တည္ခ်က္ပံုစံမ်ဳိးဆိုတာ မရိွခဲ့ဘူး။ စစ္အစိုးရကို ပိုၿပီး ခပ္ရိုင္းရိုင္း၊ ခပ္ထန္ထန္၊ ခပ္ၾကမ္းၾကမ္း စကားလံုးေတြနဲ႔ မေျပာႏိုင္ရင္ ခင္ဗ်ား ႏုိင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ေနရာ ရမွာမဟုတ္ဘူး” ဟု ကိုညိဳအုန္းျမင့္က သံုးသပ္သည္။

အက်ဳိးဆက္အျဖစ္ ဘက္ႏွစ္ဘက္စလံုးက တဘက္ႏွင့္တဘက္ အေပးအယူ လုပ္ျခင္းထက္ အၿပီးသတ္ ေခ်မႈန္း ေရးကိုသာ ဦးတည္ေနၾကသည္ဟု သူက ေျပာျပခဲ့သည္။

“အန္အယ္လ္ဒီက ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ အႏိုင္ရခဲ့ၿပီးေနာက္ပိုင္း ဘဝင္ျမင့္သြားတယ္။ ေရြးေကာက္ပြဲ ရလဒ္က ပါတီ၀င္ ေတြၾကားမွာ လက္ေတြ႔မက်တဲ့ ရည္မွန္းခ်က္ေတြ ျဖစ္ေစခဲ့တယ္။ ႏိုင္ငံေရးအသာစီး ရၿပီလို႔ ထင္ခဲ့့ၾကတယ္။ တကယ္ေတာ့ ၁၉၉၀ ေရြးေကာက္ပြဲရလဒ္ကို ပြဲသိမ္းလို႔ ထင္ျမင္ယူဆတာ မဟာအမွားပဲ” ဟု ကိုညိဳအုန္းျမင့္က ေျပာျပခဲ့သည္။

အန္အယ္လ္ဒီအဖြဲ႕ဝင္ အမ်ားစုလိုခ်င္သည္မွာ စစ္တပ္က ၎တို႔ပါတီထံသို႔ ႏိုင္ငံေရးအာဏာ လႊဲေျပာင္းေပးအပ္ရန္ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္လည္း ယင္းအခ်က္ေၾကာင့္ပင္ စစ္တပ္ကို ပို၍ ေ၀းကြာ သြားေစၿပီး အမ်ဳိးသား ရင္ၾကားေစ့ေရးလုပ္ရန္ အတြက္လည္း ပို၍ အလွမ္းေ၀း သြားေစသည္ဟု သူက ဆိုသည္။

“၁၉၈၈၊ ၉၀ ကာလေတြမွာ ျမန္မာႏိုင္ငံက စစ္ေျမျပင္ႀကီးလိုပဲ။ ေဒၚစုက က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ တပ္မႉးေပါ့။ ျပည္သူေတြကေတာ့ က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ ရဲေဘာ္ေတြ။ က်ေနာ္တို႔က အင္အားႀကီးတဲ့ တကယ့္စစ္တပ္ႀကီးနဲ႔ တိုက္ပြဲျဖစ္ေနတာနဲ႔ တူတယ္။ စစ္တပ္က က်ေနာ္တို႔ တပ္ေတြကို ၿဖိဳခြင္းလိုက္တဲ့ အခ်ိန္မွာ ကိုယ့္အင္အား ကို ကိုယ္ က်ေနာ္တို႔ ျပန္မတည္ေဆာက္ ႏိုင္ေတာ့ဘူး” ဟု ကိုညိဳအုန္းျမင့္က ေျပာသည္။

ထိုစဥ္က ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားနည္းတူ လႈပ္ရွား တက္ႂကြသူမ်ား၏ ႏိုင္ငံေရး အေတြ႔အႀကံဳမွာ ၃၊ ၄ လ ခန္႔သာ ရိွေသး ေသာ္လည္း အဖြဲ႔ခ်ဳပ္တြင္ မူ၀ါဒခ်မွတ္သူမ်ား ျဖစ္လာခဲ့ၾကသည္ဟု သူက ေျပာျပသည္။

“က်ေနာ္တို႔ရဲ႕ အမွားတခုကေတာ့ စိတ္ခံစားခ်က္ေတြကို အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ရဲ႕ မူ၀ါဒထဲမွာ ေရာထည့္ ခဲ့ၾကတာပဲ။ ႏြားရိုင္းသတ္ပြဲလို မည္းမည္းျမင္ရာ လိုက္ေဝွ႕ေနသလို ျဖစ္ေနတယ္” ဟု သူက ျပန္ေျပာင္း သံုးသပ္သည္။

ျမန္မာလူမ်ဳိး အမ်ားစုကလည္း ဤသို႔ ရပ္တည္ခ်က္ ျပင္းထန္မႈမ်ဳိးကို သေဘာက်ခဲ့ၿပီး အေပးအယူ လုပ္ရန္ မလိုလား ခဲ့ၾကဟု ကိုညိဳအုန္းျမင့္က ဆိုသည္။

“၁၉၈၈ ခုႏွစ္က တကယ့္ကို ႀကီးမားတဲ့ လူထုအံုႂကြမႈႀကီးကို ျမင္ေတြ႕ခဲ့ရၿပီးတဲ့ ေနာက္မွာ က်ေနာ္တို႔ ေတြက လံုး၀ ၿပီးျပည့္ စံုတဲ့ ေအာင္ပြဲတခု ရေတာ့မယ္္လို႔ ထင္ခဲ့ၾကတာ” ဟု သူက ဆက္ေျပာသည္။

ကိုေအာင္ႏိုင္ဦးက အဂၤလိပ္ကဗ်ာဆရာ ၀ီလီယံ အားနက္စ္ ဟန္နလီ ေရးသည့္ အႏိုင္မခံ (Invictus) ဆိုေသာ ကဗ်ာထဲမွ စာေၾကာင္းတေၾကာင္းကို ဗိုလ္ခ်ဳပ္ အလြန္သေဘာက်ခဲ့သည္ဟု ေျပာျပသည္။

“ငါ၏ ဦးေခါင္း ေသြးမ်ားျဖင့္ ရဲရဲနီလွ်က္ရွိသည္။ သို႔ေသာ္ ညြတ္ကား မညြတ္.. ဆိုတဲ့စာသားေလးပဲ။ က်ေနာ္တို႔ေတြလည္း အဲဒီသတၱိမ်ဳိးနဲ႔ ႀကီးျပင္းလာခဲ့တာပါ။ ဒါေပမယ့္ တျခားဘက္မွာေတာ့ က်ေနာ္တို႔ အျပန္အလွန္ ညႇိႏႈိင္းမႈေတြ လုပ္ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္” ဟု ကိုေအာင္ႏုိင္ဦးက ေျပာျပသည္။

အတိုက္အခံ ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္မ်ားက စစ္အစိုးရႏွင့္ အေပးအယူမလုပ္ႏိုင္ျခင္းမွာ အံအားသင့္ဖြယ္ မဟုတ္ေပ။ အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ အတိုက္အခံမ်ား အခ်င္းခ်င္း အၾကားတြင္ပင္ အေပးအယူ မလုပ္ႏုိင္ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ဟု ကိုေအာင္ႏိုင္ဦးက သံုးသပ္သည္။

“ရန္သူကို အထီးက်န္မျဖစ္ပါေစနဲ႔။ ရန္သူကို ေခ်ာင္ထဲမွာ ထိုးမထားပါနဲ႔။ က်ေနာ္တို႔က ရန္သူကို အလင္းထဲကို ဆြဲထုတ္ဖို႔ လိုတယ္။ ဒါမွမဟုတ္ရင္ေတာ့ အေျပာင္းအလဲဆိုတာ ဘယ္ေတာ့မွ ျဖစ္လာမွာ မဟုတ္ဘူး” ဟု သူက ဆိုသည္။

သို႔ေသာ္ စစ္တပ္ေခါင္းေဆာင္မ်ားကို အလင္းေရာင္အတြင္းသို႔ ထြက္လာ ေစရန္ မည္သို႔ ဆြဲေဆာင္ရမည္ကို မည္သူ တဦး တေယာက္မွ် မသိခဲ့ၾကေပ။ ေသခ်ာသည္ကေတာ့ စစ္အစိုးရတြင္ ထို႔ကဲ့သို႔ေသာ ႏုိင္ငံေရးဆႏၵ မရိွသည္ ကို သမိုင္းက သက္ေသျပခဲ့ၿပီး ျဖစ္သည္။

အမ်ဳိးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္က အမ်ဳိးသားရင္ၾကားေစ့ေရး အတြက္ ႁခြင္းခ်က္မထား၊ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးရန္ ေတာင္းဆိုေန မည့္အစား စစ္အစိုးရ ထံသို႔ ရွင္လင္းျပတ္သားသည့္ အာဏာခြဲေ၀ယူေရး ကမ္းလွမ္းခ်က္ကို ထုတ္ျပန္ေၾကညာကာ တင္ျပ သင့္သည္ဟု ကိုေအာင္ႏုိင္ဦးက ယံုၾကည္ေနသည္။

“ျမန္မာ့ႏုိင္ငံေရးက အစြန္း ၂ ဘက္ကို ေရာက္ေနၾကတယ္။ က်ေနာ္တို႔က အစြန္းေရာက္ အေျဖေတြ ရွာၾကမွာလား။ စစ္အစိုးရကို ဗံုးက်ဲၿပီး အျပတ္ ရွင္းပစ္ႏုိင္မွာလား။ ဒါက မျဖစ္ႏိုင္ဘူး။ ဒါဆို စစ္အစိုးရနဲ႔ လံုး၀ ပူးေပါင္းမလား။ ဒါကလည္း မျဖစ္ႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းတခုပဲ” ဟု သူက ဆုိသည္။

အလယ္အလတ္က်ေသာ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးေရး နည္းလမ္းသည္လည္း အလုပ္မျဖစ္ဟု သူကေျပာျပန္သည္။

“ဒါဆိုရင္ က်ေနာ္တို႔က ကိုယ့္ကိုယ္ကိုယ္ ျပန္လည္ေ၀ဖန္ ဆန္းစစ္မႈ လုပ္ဖို႔ လိုအပ္ေနၿပီ။ ႏိုင္ငံေရး ရလဒ္ေကာင္းေတြ ထြက္ေပၚႏိုင္တဲ့ နည္းေတြကို စဥ္းစားဖို႔လိုလာၿပီ။ ၁ ႏွစ္ ဒါမွမဟုတ္ ၂ ႏွစ္ ေလာက္ မွား ခဲ့တာက ျပႆနာမဟုတ္ေပမယ့္ အႏွစ္ ၂၀ ေတာင္ မွားတယ္ ဆိုတာေတာ့ မျဖစ္သင့္ဘူး” ဟု ကိုေအာင္ႏိုင္ ဦးက မွတ္ခ်က္ခ်သည္။
ဧရာ၀တီမွ ကူးယူသည္

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္း

ေမြးရးပ္ဇာတိ
ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္းသည္ ေတာင္ငူၿမိဳ႕၊ စစ္ေတာင္းျမစ္အေရွ႕ဖက္ျခမ္း၊ ကသဲစုေက်းရြာတြင္ အဖ ေဒါက္တာဒါေမဘုိးမင္း၊ အမိ ေနာ္ဆယ္ေဖာတုိ႔မွ ေမြးဖြားေသာ သားသုံးေယာက္အနက္ ၾသရသသားႀကီးျဖစ္ၿပီး၊ ခရစ္သကၠရာဇ္ ၁၉၀၄-ခု၊ ဧၿပီလ (၂၇)ရက္၊ ဗုဒၶဟူးေန႔တြင္ ေမြးဖြားခဲ့ သူျဖစ္ပါတယ္၊
ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္းသည္ ငယ္စဥ္ပညာသင္ခ်ိန္၌ ေတာင္ငူၿမိဳ႕-ဘန္းကားမစ္ရွင္ အထက္တန္းေက်ာင္း-တြင္ ဆ႒မတန္းေအာင္ျမင္သည့္အထိ ပညာဆည္းပူးခဲ့သည္၊ထုိ႔ေနာက္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕၊ ကူရွင္အထက္တန္းေက်ာင္းတြင္ ဒႆမတန္းေအာင္ျမင္သည့္အထိ ဆက္လက္ ပညာဆည္းပူးခဲ့ၿပီး ရန္ကုန္ -ဂ်ပ္ဆင္ေကာလိပ္-တြင္ L.A Senior ေအာင္ျမင္သည့္အထိ တကၠ သုိလ္ပညာကုိ (၂)ႏွစ္ သင္ယူခဲ့သည္။
အိမ္ေထာင္သည္ဘ၀
တကၠသုိလ္ပညာကုိ ဆုံးခန္းတုိင္ မၿပီးေျမာက္ခင္မွာပဲ ေဆြမ်ိဳးေတာ္စပ္သူ -ေနာ္ေသး ျဖဴ-ႏွင့္ အိမ္ေထာင္က်ခဲ့သည္၊ ၄င္းတုိ႔ ႏွစ္ဦးအိမ္ေထာင္သက္တမ္းတြင္ သားသမီး (၁၁) ေယာက္ထြန္းကားခဲ့သည္၊ အိမ္ေထာင္က်ၿပီးသည့္ေနာက္ အမ်ိဳးသားအက်ိဳးအတြက္ ေဆာင္ ရြက္ေနေသာ ဖခင္ႀကီး၏ အလုပ္ကိစၥမ်ားကုိ တတ္အားသေရြ႕ပါ၀င္ေဆာင္ေပးခဲ့ရသလုိ တစ္ ဖက္မွာလည္း မိဘမ်ားပုိင္ဆုိင္ေသာ ဆင္မ်ားႏွင့္ လုပ္ေဆာင္ရေသာ သစ္လုပ္ငန္းမ်ားကုိ လည္း ကြပ္ကဲစီမံေဆာင္ရြက္ေပးရသည္။
ဘ၀အေျပာင္းအလဲ
၁၉၂၆-ခုႏွစ္၌ ဆင္ျဖဴေတာ္ကုိ အဂၤလန္ႏွင့္ အေမရိကန္ႏုိင္ငံမ်ားသုိ႔ ေခၚေဆာင္ျပသခဲ့ေသာ ဖခင္ႀကီး၏ အေနာက္ႏုိင္ငံခရီးစဥ္၌ ဖခင္ႏွင့္အတူ ညီျဖစ္သူ ေစာတြန္မ္ဆင္ႏွင့္တကြ လုိက္ ပါသြားၾကသည္၊ ထုိခရီးစဥ္မၿပီးဆုံးမီ ျမန္မာနုိင္ငံတြင္ ေဆာင္ရြက္စရာကိစၥမ်ားရိွေန၍ မိမိတစ္ ဦးတည္း ျမန္မာႏုိင္ငံသုိ႔ ျပန္လာခဲ့ပါသည္၊ ဖခင္ႀကီးသည္ ႏုိင္ငံျခားခရီးစဥ္မွာ ျပန္ေရာက္လာၿပီး မၾကာခင္မွပဲ ၁၉၃၁-ခုႏွစ္တြင္ကြယ္လြန္ခဲ့ပါသည္၊ ဖခင္ကြယ္လြန္ၿပီး ေနာက္ မခင္ႀကီးအပါးမွာ သားသမီးအရင္းခ်ာဟူ၍ ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္းတစ္ေယာက္ တည္းသာ ရိွေန ခဲ့ပါသည္၊ ညီျဖစ္သူ ေစာေ၀ါလ္ဆင္မွာ ေတာင္ငူတြင္ ေမးခုိင္ေရာဂါျဖင့္ ကြန္လြန္ခဲ့ရၿပီး ညီလတ္ ေစာတြန္မ္ဆင္က အဂၤလန္မွာပညာသင္ယူရန္ေနခဲ့သည္။
သေတာကရင္ဘာသာေရးအသင္းေခါင္းေဆာင္
ဖခင္ႀကီးမကြယ္လြန္မီ ကရင္လူမ်ိဳးတုိ႔၏ဗီဇကုိ အေျခခံေသာ မိရုိးဖလာယုံၾကည္ကုိးကြယ္မႈ အယူ၀ါဒဂုိဏ္း ေခါင္းေဆာင္တစ္ဦး ျဖစ္လာခဲ့သည္၊ ယင္းဘာသာေရးဂုိဏ္းကုိ တည္ေထာင္ ေပးခဲ့သူမွာ ဘုိးပုိက္ဆံ ေခၚ ဖူးဘူးဘြယ္မူး ျဖစ္ၿပီး ဆင္ျဖဴရွင္ျဖစ္လာေသာ ေဒါက္တာဒီဘုိးမင္းသည္ ဘုိးပုိက္ဆံ၏ ဗ်ာဒိတ္အရ ဘာသာေရးဂုိဏ္းေခါင္းေဆာင္တစ္ဦး ျဖစ္ခဲ့ရသည္၊အဆုိပါ ဘာသာေရးဂုိဏ္း တရား၀င္ရပ္တည္ႏုိင္ေရးအတြက္ ေဒါက္တာဒီဘုိးမင္း က (The Register of Joint Stock Companies, Burma) မွတ္တမ္းရုံးတြင္ (The Society of Righteousness ) -သေတာကရင္ဘာသာေရးအသင္း- တစ္သင္းအျဖစ္ မွတ္ပုံတင္ခဲ့ သည္၊ ေဒါက္တာဒီဘုိးမင္း ကြယ္လြန္သြားေသာအခါ ၄င္းအရုိက္အရာကုိ ဆက္ခံသူ ေခါင္း ေဆာင္တစ္ဦးအျဖစ္ သားႀကီးျဖစ္သူ ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္းကုိ ယင္းဘာသာေရးအသင္း၏ အဖဲြ႕၀င္လူႀကီးအားလုံးတုိ႔က တညီတညြတ္တည္း သေဘာတူလုိက္ၾကသည္၊ လူမွာအမ်ိဳး ၾကက္မွာအရုိး-ဆုိရုိးစကားအတုိင္း ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္း၏ အဘုိးျဖစ္သူ ဖူးပေယာ္သဲ သည္လည္း ထုိစဥ္တစ္ခ်ိန္က ေတာင္ငူခရုိင္၊ သံေတာင္ၿမိဳ႕နယ္၊ သဲေဘာဒဲ ကရင္စုေက်းရြာ၌ ၾသဇာေညာင္းေသာေက်းရြာလူႀကီးတစ္ဦးျဖစ္ခဲ့သည္၊ ဖခင္ႀကီးမွာလည္း ထင္ေပၚေက်ာ္ၾကား ေသာ ပုဂၢိဳလ္တစ္ဦးျဖစ္ၿပီး ေဒါကလုေခၚ ကရင္အမ်ိဳးသားအစည္းအရုံးအသင္း၏ ေခါင္းေဆာင္ တစ္ဦးလည္းျဖစ္ခဲ့သည္၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ အမ်ားကုိ ေခါင္းေဆာင္မႈျပဳရေသာ ေစာဂြ်န္ဒီဘုိးမင္း သည္ မ်ိဳးရုိးကေပးအပ္ေသာ အေမြအႏွစ္တစ္ခုဟု သတ္မွတ္ရမည္ျဖစ္သည္။


အမ်ိဳးသားေရး
ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္းအေနျဖင့္ ယင္းဘာသာေရးအသင္းေခါင္းေဆာင္ႀကီးေနရာကုိ ႏွစ္ႏွစ္တုိင္မွ် ေဆာင္ရြက္ေနခ်ိန္မွာ ညီျဖစ္သူ ေစာတြန္မ္ဆင္ဒီဘုိးမင္းသည္ အဂၤလန္ႏုိင္ငံ၌ ပညာဆည္းပူးမႈၿပီးဆုံး၍ ျမန္မာႏုိင္ငံသုိ႔ ၁၉၃၃-ခု၊ ေမလတြင္ ျပန္ေရာက္ရိွလာခ့ဲသည္၊ ထုိအ ခ်ိန္ကာလ၌ ျမန္မာႏုိင္ငံေတာ္ႀကီးတြင္ ကုိလုိနီနယ္ခ်က္အုပ္စုိးမႈစနစ္လက္ေအာက္မွ လြတ္ ေျမာက္ရန္ ျမန္မာႏုိင္ငံအတြင္းရိွ တုိင္းရင္းသားေခါင္းေဆာင္မ်ားတုိ႔သည္ ႏုိင္ငံေရးစိတ္ဓာတ္ တက္ႀကြႏုိးၾကားလာၾကေသာအခ်ိန္ျဖစ္ၿပီး ျမန္မာျပည္လြတ္လပ္ေရးႏွင့္ အမ်ိဳးသားမ်ားအ အတြက္ လႈပ္ရွားလာၾကေသာ အခ်ိန္အခါလည္းျဖစ္သည္၊ ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္းသည္ ဇာတိ ေသြးျပည့္၀သူတစ္ဦးျဖစ္သည့္အတုိင္း ထုိအခ်ိန္က သူ၏အသက္အရြယ္အားျဖင့္လည္း လူ လတ္ပုိင္းအတြင္းသုိ႔ ခ်င္းနင္း၀င္ေရာက္လာခ်ိန္ျဖစ္၍ အေတြးအေခၚအယူအဆမွာလည္း ရင့္ က်က္မႈရရိွလာသည္ ျဖစ္သည့္အားေလ်ာ္စြာ အမ်ိဳးသားေရးအတြက္ အျခားေသာ တုိင္းရင္း သားေခါင္းေဆာင္မ်ားနည္းတူ ႏုိင္ငံေရးတြင္ ပါ၀င္ေဆာင္ရြက္ရန္ စိတ္အားထက္သန္ေနသူ တစ္ဦးျဖစ္သည္။
သုိ႔ျဖစ္၍ ညီျဖစ္သူ ေစာတြန္မ္ ဆင္ဒီဘုိးမင္း ႏုိင္ငံျခားမွ ျပန္လည္ေရာက္ရိွၿပီးမၾကာမီ တြင္ သာသားေရးႏွင့္သာသက္ဆုိင္ေသာ သေတာကရင္အသင္းေတာ္ႀကီး၏ ေနရာကုိ ညီျဖစ္ သူအား လႊဲေျပာင္းေပးႏုိင္ေရးအတြက္ အသင္းလူႀကီးမ်ားႏွင့္တုိင္ပင္ၿပီး စီစဥ္္ေဆာင္ရြက္ၾက သည္၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ ၁၉၃၃-ခု၊ ဇြန္လ(၈)ရက္ေန႔တြင္ လက္ပံတန္းၿမိဳ႕၌ အသင္းအစည္းအေ၀း တစ္ရပ္ေခၚယူက်င္းပသည္၊ ထုိအစည္းအေ၀းတြင္ ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္းက အသင္း၏လက္ရိွ ဂုိဏ္းခ်ဳပ္ႀကီးေနရာမွ ႏႈတ္ထြက္ၿပီး ညီျဖစ္သူ ေစာတြန္မ္ဆင္ဒီဘုိးမင္းအား အသင္းလူႀကီးမ်ား အားလုံးတုိ႔၏သေဘာတူညီခ်က္ျဖင့္ အသင္းႀကီး၏ ဂုိဏ္းခ်ဳပ္ႀကီးအျဖင့္ တင္ေျမာက္လုိက္ၾက သည္။

ပါလီမန္အမတ္ျဖစ္လာျခင္း

၁၉၃၆-ခုႏွစ္၊ ႏုိ၀င္ဘာလအတြင္း၌ က်င္းပျပဳလုပ္ေသာ ေရြးေကာက္ပဲြတြင္ ေစာဂြ်န္ဒီဘုိးမင္းသည္ ေတာင္ငူခရုိင္မွ ကရင္ႏွင့္ ေတာင္သူလူမ်ိဳးမ်ားကုိ ကုိယ္စားျပဳေသာ ပါလီမန္အမတ္တစ္ဦးအျဖစ္ ၀င္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္ရာမွ အႏုိင္ရရိွ၍ ပါလီမန္အမတ္တစ္ဦး ျဖစ္ လာသည္။ ထုိေရြးေကာက္ပဲြ၌ ပါ၀င္ယွဥ္ၿပိဳင္ေသာ အျခားကုိယ္စားလွယ္ေလာင္းေျခာက္ဦးကုိ မဲအျပတ္အသတ္ျဖင့္ အႏုိင္ယူခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။

ကရင္အမ်ိဳးသားႏွစ္သစ္ကူးေန႔အတြက္ ႀကိဳးပမ္းခ်က္

ပါလီမန္အမတ္တစ္ဦးျဖစ္လာသည္ႏွင့္ တစ္ၿပိဳင္နက္ ကရင္တစ္မ်ိဳးသားလုံးအတြက္ လုိအပ္ ခ်က္တစ္ခုျဖစ္ေသာ ကရင္ႏွစ္သစ္ကူးေန႔ကို အစုိးရအသိအမွတ္ျပဳတရား၀င္ရုံးပိတ္ရက္အျဖစ္ -ေဒါကလု-အသင္း၏ ဆုံးျဖတ္ခ်က္အရ ႀကိဳးစားခဲ့ၾကေသာ္လည္း ေအာင္ျမင္ခဲ့ျခင္းမရိွေသး သည့္ ယင္းကိစၥကုိ ကုိင္တြယ္ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္၊ ကရင္အမတ္တစ္ဦးျဖစ္သူေစာျမတ္သိန္းႏွင့္တုိင္ပင္ၿပီး ယင္းကိစၥေအာင္ေအာင္ျမင္ျမင္ျဖင့္ ျဖစ္လာေစရန္ တစ္ျခားေသာတုိင္းရင္းသားကုိယ္စားလွယ္ေခါင္းေဆာင္းမ်ားႏွင့္ အေပးအယူလုပ္ကာ ၄င္းတုိ႔အားလုံး၏ ေထာက္ခံမႈကုိရရိွခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ကရင္ႏွစ္သစ္ကူးေန႔အေရးကိစၥမွာ ေအာင္လံထူႏုိင္ခဲ့သည္၊ ၄င္းကပင္ မည္သည့္လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္တစ္ဦးတစ္ေယာက္မွ် မတင္သြင္းရဲေသာ လႊတ္ေတာ္အမတ္လစာႏွင့္ ခရီးစရိတ္ရရိွေရးဥပေဒမူၾကမ္းကုိ တင္သြင္းရာမွာလည္း ေအာင္ျမင္မႈရရိွခဲ့သည္။
ထုိ႔ျပင္ လာဘ္စားမႈပေပ်ာက္ေရးအတြက္ အဆုိျပဳမူၾကမ္းတစ္ရပ္တင္သြင္းရာမွာလည္း ပါလီမန္က လက္ခံအတည္ျပဳေပးၿပီး လာဘ္စားမႈပေပ်ာက္ေရးေကာ္မတီတစ္ခုကုိ အစုိးရက ဖဲြ႔စည္းေပးလုိက္ရသည္၊
ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္း ပထမအႀကိမ္ေရြးေကာက္ခံခဲ့ရေသာ ပါလီမန္သက္တမ္း၌ ၄င္း မဲဆႏၵနယ္ေျမအတြက္သာမကဘဲ တုိင္းျပည္ႏွင့္ ကရင္တစ္မ်ိဳးသားလုံးအတြက္ပါ အက်ိဳးရိွ ေသာ ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားကုိ ထင္ထင္ရွားရွား ေတြ႕ျမင္ခဲ့ရေသာ ကရင္လူထုႀကီးက ထုိပါလီမန္သက္တမ္း ကုန္ဆုံး၍ ေနာက္တစ္ႀကိမ္ျပဳလုပ္မည့္ ေရြးေကာက္ပဲြအတြက္ ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္းကုိသာ ဆက္လက္ေရြးခ်ယ္တင္ေျမာက္ၾကဖုိ႔ ကရင္လူထုအတြင္း ေျပာ ဆုိသံႏွင့္ ကရင္ဘာသာျဖင့္ ထုတ္ေ၀ေသာစာေစာင္မ်ား၌ ေရးသားတုိက္တြန္းမႈမ်ား ဆက္ တုိက္ထြက္ေပၚလာသည္ကုိ ေတြ႕ျမင္ၾကရသည္၊ ေစာဂြ်န္ဆင္ဒီဘုိးမင္းကုိ ေထာက္ခံေၾကာင္း ႏွင့္ ၄င္းအား ဆက္လက္ေရြးေကာက္တင္ေျမာက္ေစလုိေၾကာင္း တုိက္တြန္းေရးသားသူမ်ားအ ထဲ၌ ထင္ရွားေသာ ပုဂၢိဳလ္မ်ားျဖစ္သည့္ ကရင့္သမုိင္း “ Burma and the Karen” စာအုုပ္ေရး သားသူ ဆရာေစာေအာင္လွ၊ The Karen Times စာအုပ္ေရးသားသူ ေဒါက္တာစံစီဖုိး၊ ဂ်ာနယ္အယ္ဒီတာ ေဒါက္တာေဒြး စသည့္ပုဂၢိဳလ္ေက်ာ္မ်ား ပါ၀င္သည္ကုိ ေတြ႕ရသည္။
သုိ႔ေသာ္လည္း ေရြးေကာက္ပဲြ ေနာက္တစ္ႀကိမ္ျပဳလုပ္ရန္ အခ်ိန္မေရာက္လာမီ ၁၉၄၀-ခုႏွစ္ အေစာပုိင္းကာလကစၿပီး ဒုတိယကမၻာစစ္ႀကီး၏ စစ္ရိပ္စစ္ေရာင္မ်ားက တစ္ကမၻာလုံးသုိ႔ ပ်ံ႕ႏွံ႕လာသည္၊ ထုိအခ်ိန္က ျမန္မာႏုိင္ငံသည္ အဂၤလိပ္အစုိးရ၏ ႀကိဳးဆဲြအုပ္ ခ်ဳပ္မႈေအာက္တြင္ ရိွေနသည့္အတြက္ ျမန္မာျပည္တြင္းေရးအေျခအေနႏွင့္ ကမၻာတစ္၀ွမ္း၌ ျဖစ္ေပၚလာသည့္ စစ္ေရးလႈပ္ရွားမႈအေျခအေနမ်ားေၾကာင့္ ျပည္တြင္းလုံၿခံဳေရးကုိ ကြပ္ကဲထိန္း သိမ္းရန္ ခက္ခဲမည့္အေျခအေနသုိ႔ ဆိုက္ေရာက္ႏုိ္္င္သည္၊ ဤကဲ့သုိ႔ေသာ အေျခအေနမ်ိဳးေအာက္၌ အေထြေထြေရြးေကာက္ပဲြႀကီးျပဳလုပ္ရန္မသင့္ေတာ္ေၾကာင္း အဂၤလိပ္အစုိးရက ဆုံးျဖတ္လုိက္သည္၊ သို႔ျဖစ္၍ ဘုရင္ခံ -ဆာေဒၚမန္စမစ္-က နန္းရင္း၀န္ ဦးေစာ အစုိးရအဖဲြ႔ႏွင့္တုိင္ပင္ၿပီး ေရြးေကာက္ပဲြအသစ္ျပဳလုပ္ျခင္းကုိ ရပ္ဆုိင္းထားၿပီး လက္ရိွ ပါလီမန္သက္တမ္းကုိ ဒုတိယကမၻာစစ္ၿပီးဆုံးသည့္ႏွစ္မွ ေနာက္ထပ္ဆယ့္ႏွစ္လအထိ တုိးေပး လုိက္သည္။

ဆက္လက္ေဖာ္ျပပါမည္

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

အာဇာနည္ေခါင္းေဆာင္၀န္ႀကီး မန္းဘခုိင္

အာဇာနည္ေခါင္းေဆာင္ ၀န္ႀကီးမန္းဘခုိင္သည္ ၁၉၀၃-ခုႏွစ္၊ ေအာက္တုိဘာလ ၂၆-ရက္ေန႕တြင္ ဟသၤာတၿမိဳ႕အပုိင္ ယုန္သလင္း ရြာတြင္ ေမြးဖြားသည္၊ မိဘႏွစ္ပါးမွာ မန္းေပကုန္းႏွင့္ ေဒါပုတုိ႔ျဖစ္ၾကသည္၊ ေမြးခ်င္း ၁၀ ဦးရိွရာ မန္းဘခုိင္သည္ ပဥၥမေျမာက္ျဖစ္သည္၊ ယင္းေမြးခ်င္း (၁၀) ဦးအနက္ ပထမႏွင့္ အ႒မမွာ မိန္းကေလး ႏွစ္ဦးျဖစ္ၿပီး က်န္ရွစ္ဦးသည္ ေယာက်္ားကေလးမ်ားး္ ျဖစ္ၾကသည္၊ မန္းဘခုိင္ႏွင့္ တစ္ေယာက္ျခား သတၱမေျမာက္ ညီ ျဖစ္သူ မန္းဘဆုိင္သည္ ပထမတြင္ ကရင့္ေရးရာ၀န္ႀကီးႏွင့္ ျပည့္သူလႊတ္ေတာ္ ဒုတိယဥကၠ႒၊ ထုိမွ ျပည္သူလႊတ္ေတာ္ ဥကၠ႒ သတိုးသီရိသုဓမၼ မန္းဘဆုုိင္ ျဖစ္လာသည္၊
မန္းဘခုိင္သည္ ငယ္စဥ္က ဟသၤာတၿမိဳ႕ (ေအဘီအမ္) အထက္တန္းေက်ာင္းတြင္ ပညာဆည္းပူးခဲ့သည္၊ ယင္းတုိ႔၏ မ်ိဳးရုိးမွာ ယုန္သလင္းရြာကုိ အေျခခံလ်က္ ၿခံပုိင္ရွင္၊ ေျမ ပုိင္ရွင္ႏွင့္ သူႀကီးမ်ိဳးရုိးပင္ျဖစ္သည္၊ လႊတ္ေတာ္ဥကၠ႒ ျဖစ္လာသူ မန္းဘဆုိင္သည္ အမ်ိဳး သားေရး၊ ႏုိင္ငံေရးထဲမ၀င္မီ မ်ိဳးရုိးအရ သူႀကီးလုပ္ခဲ့ရာမွ ျမန္မာတစ္ႏုိင္ငံလုံးရိိွ သူႀကီးဥကၠ႒ အထိ ျဖစ္လာသည္။ မန္းဘခုိင္၊ မန္းဘဆုိင္၊ ဟုဆုိလွ်င္ ဟသာၤတတစ္နယ္လုံးရိွ ကရင္ ဗမာ အားလုံး ၾကည္ညိဳေလးစားၾကသည့္အျပင္ ဟသၤာတၿမိဳ႕ေပၚရိွ ဗမားမ်ားက ဦးေလးဘခုိင္၊ ဦးေလးဘဆုိင္ ဟူ၍ ေခၚၾကသည္။


အာဇာနည္ေခါင္းေဆာင္ ၀န္ႀကီးမန္းဘခုိင္သည္ အိမ္ေထာင္ႏွစ္ဆက္ရိွသည္၊ ပထမ ဇနီးေဒၚေအးလုံႏွင့္ သားသမီး (၈)ဦး ထြန္းကားရာ ေယာက်္ားေလး ငါးဦးႏွင့္ မိန္းကေလး သုံး ဦးျဖစ္သည္၊ ဒုတိယအိမ္ေထာင္ ေဒၚခင္နီႏွင့္ သားတစ္ေယာက္ သမီးတစ္ေယာက္ထြန္းကား သည္။ စုစုေပါင္း သူ၏မိဘႏွစ္ပါးကဲ့သုိ႔ပင္ သားသမီး(၁၀)ေယာက္တိတိ ထြန္းကားခဲ့သည္။

ပထမတြင္ အာဇာနည္ေန႕ ေရာက္လွ်င္ အာဇာနည္ေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ အတၳဳပၸတၱိကုိ ေဖာ္ျပရာ၌ ၀န္ႀကီးမန္းဘခုိင္၏ အတၳဳပၸတၱိတြင္ ဒုတိယအိမ္ေထာင္ ေဒၚနီ၏ အမည္ကုိသာ ထုတ္ျပေလ့ရိွသည္၊ ဤသုိ႔ျဖင့္ စားေရးသူသည္ အိမ္ေစာင့္အစုိးရလက္ထက္ ဗုိလ္တေထာင္ သတင္းစာ၌ ၀န္ႀကီးမန္းဘခုိင္၏ ပထမအိမ္ေထာင္အမည္ႏွင့္ သားသမီး(၈)ဦးတုိ႔၏ အမည္ ကုိပါ ေဖာ္ထုတ္ေရးသားလုိက္ရာ ၀န္ႀကီးမန္းဘခုိင္၏ အိမ္ေထာင္ေရးျဖစ္စဥ္မွာ ၿပီးျပည့္ စုံသြားပါေတာ့သည္၊
(ႏုိင္ငံေရး အမ်ိဳးသားေရး)
မန္းဘခုိင္သည္ ပထမတြင္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ရိွ (ေအစေကာ့) ကုမၸဏီ၌ အမႈထမ္းခဲ့ဖူးသည္၊ ၿပီးလွ်င္ ယုန္သလင္းရြာ၌ စုိက္ပ်ိဳးေရးႏွင့္ အေရာင္းအ၀ယ္လုပ္ငန္းကုိ လုပ္ယင္း၊ လူမႈေရး လုပ္ငန္းတစ္ရပ္အေနႏွင့္ ရြာသူႀကီးလည္း လုပ္ခဲ့ဘူးသည္၊ ထုိမွ တစတစျဖင့္ အမ်ိဳးသားေရး ႏုိင္ငံေရးနယ္ပယ္သုိ႔ ၀င္ေရာက္လာရာ (၉၁)႒ာန အုပ္ခ်ဳပ္ေရးေခတ္(၁၉၃၇)ခုႏွစ္တြင္ ပုသိမ္ ေျမာက္ပုိင္း မဲဆႏၵနယ္မွ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ အမတ္တစ္ဦးျဖစ္လာသည္။
ထုိစဥ္က ေအာက္လႊတ္ေတာ္၌ ကရင္အမ်ိဳးသား အမတ္ (၁၂)ဦးအနက္ မန္းဘခုိင္ သည္ တစ္ဦးအပါအ၀င္ျဖစ္သည္၊ (၁၉၃၈)ခုႏွစ္ ျပာသုိလဆန္း(၁)ရက္ေန႕ကုိ တရား၀င္ ကရင္ အမ်ိဳးသား ႏွစ္သစ္ကူးေန႕ အျဖစ္ ရရိွရန္ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ၾကရာတြင္ ေအာက္လႊတ္ေတာ္ ကရင္အမတ္တစ္ဦးအျဖစ္၄င္း၊ ေဒါကလု အသင္း၏ အမႈေဆာင္လူႀကီး တစ္ဦးအျဖစ္၄င္း ပါ၀င္ ခဲ့သည္၊
(၁၉၃၉) ခုႏွစ္၊ ဒုတိယကမၻာစစ္ႀကီး စတင္လာေသာအခါ မန္းဘခုိ္င္သည္ ယုန္သလင္း ရြာတြင္ ျပန္လည္ေနထုိင္သည္၊ (၁၉၄၀) ျပည့္ႏွစ္၊ မတ္လအတြင္း အိႏၵိယႏုိ္င္ငံ ရမ္းဂါး ၿမိဳ႕တြင္ က်င္းပေသာ အိႏိၵယအမိ်ဳးသား ကြန္ကရက္ ညီလာခံမွ ဗမာ့ထြက္ရပ္ဂုိဏ္း၏ အတြင္းေရးမႈး ျဖစ္ေသာ သခင္ေအာင္ဆန္းႏွင့္ သခင္းမ်ားသည္ ျမန္မာတစ္ႏုိင္ငံလုံးသုိ႔ လွည့္လည္ကာ ၿဗိတိသွ်ဆန္႔က်င္ေရးတရား ေဟာေျပာၾက၏၊ ၿဗိတိသွ်အစုိးရသည္ ျမန္မာႏုိင္ငံ၌ အေရးေပၚ ကာကြယ္ေရးဥပေဒကုိ ထုတ္ျပန္၍ သခင္ႏွင့္ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္မ်ားကုိ တရၾကမ္း ဖမ္း ဆီးေလသည္၊ သခင္ေအာင္ဆန္းသည္ ဟသၤာတၿမိဳ႕ေပၚ၌ ၿဗိတိသွ်ဆန္႔က်င္ေရးတရား ေဟာ ေျပာမႈေၾကာင့္ ္ ဟသၤာတခရုိင္ ရာဇ၀တ္၀န္က ဆုေငြႏွင့္ ဖမ္း၀ရန္း ထုတ္လုိက္ေလသည္၊ ဗမာ့ထြက္ရပ္ဂုိဏ္း၏ အတြင္းေရးမႈးျဖစ္သူ သခင္ေအာင္ဆန္းသည္ လြတ္လပ္ေရးအတြက္ ေရွ႕တြင္ အစီအစဥ္မ်ားရိွေန၍ အဖမ္းမခံပဲ ေဒသခံသခင္ေခါင္းေဆာင္မ်ားႏွင့္အတူ ယုန္သ လင္းရြာရိွ မန္းဘခုိင္၏အစီအစဥ္ျဖင့္ မန္းဘခုိ္င္တုိ႔၏ ယုန္သလင္းရြာ ငွက္ေပ်ာၿခံ ထဲတြင္ လုံၿခံဳေဘးကင္းစြာ သခင္ေအာင္ဆန္း ပုန္းေအာင္းေနခဲ့သည္၊ (၁၉၄၅) ခုႏွစ္၊ ဖက္စစ္ေတာ္လွန္ေရး စတင္လာ ေသာအခါတြင္လည္း ဟသၤာတခရုိင္ ဖက္စစ္ေတာ္လွန္ေရး ႒ာနခ်ဳပ္စခန္းကို ယင္း ယုန္သလင္းရြာရွိ မန္းဘခုိင္တုိ႔၏ ငွက္ေပ်ာၿခံမွာ ပင္ အသုံးျပဳခဲ့ၾကသည္။

မန္းဘခုိင္ႏွင့္ စစ္ၿပီးနုိင္ငံေရး

(၁၉၄၅) ခုႏွစ္၊ ဇြန္လအတြင္း စစ္ရႈံးဂ်ပန္တပ္ဖဲြ႕မ်ားႏွင့္ ေတာ္လွန္ေရးသမားမ်ားအတြင္း တနသၤာရီတုိ္္င္းဘက္တြင္ တုိက္ပဲြမ်ား ဆက္လက္ျဖစ္ပြားေနစဥ္ ကရင္ေခါင္းေဆာင္အခ်ိဳ႕တုိ႔ သည္ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕သုိ႔ ျပန္လည္ေရာက္ရိွလာၾကသည္၊ ဤတြင္ ကရင္ေခါင္းေဆာင္အားလုံးတုိ႔၏ တူညီေနေသာ အေတြးအေခၚတစ္ခုမွာ စစ္ၿပီးေခတ္ ကရင္အမ်ိဳးသားေရးရာကို မည္သုိ႔ မည္ပုံ ျပန္လည္ စတင္မည္ဆုိသည့္ ကိစၥပင္ျဖစ္သည္။ သုိ႕ျဖင့္ (၁၉၄၅)ခု ဇြန္လ(၃၀)ရက္ေန႔မွ ဇူလုိင္(၅)ရက္ေန႔အထိ အမွတ္(၅၂၈) ေအာက္ၾကည့္ျမည္တုိင္လမ္းတြင္ ကရင္အမ်ိဳးသားထု အစည္းအေ၀းတစ္ရပ္ကုိ ေခၚဆုိလုိက္ ၾကသည္၊ ယင္းအစည္းအေ၀းသုိ႔ တနသၤာရီတုိင္းတြင္ရိွေသာ ကရင္ေခါင္းေဆာင္မ်ားမွလဲြ၍ က်န္ေဒသမ်ားမွ ကရင္ေခါင္းေဆာင္မ်ား အစုံအညီတက္ေရာက္လာၾကသည္။
ယင္းကရင္အမ်ိဳးသားထု အစည္းအေ၀းတြင္ ယခင္ရိွေနေသာ ေဒါကလု အသင္းႏွင့္ ေခါင္းေဆာင္မ်ားအား ပထမစဥ္းစားၾကရ၏၊ သုိ႔ရာတြင္ စစ္အတြင္း ယင္းအဖဲြ႕မွာ ရပ္ဆုိင္းသြား ရုံမွ်မက လက္ရိွ ရိွေနေသာ ေခါင္းေဆာင္အမ်ားစုသည္လည္း အုိမင္းမစြမ္းျဖစ္ၾကသည္ကုိ ေတြ႕ရသျဖင့္ ေရွ႕အနာဂတ္တြင္ ကရင္အမ်ိဳးသားေရးေဆာင္ ရြက္ရန္ အသင္းအဖဲြ႕တစ္ခုလုိ အပ္ေၾကာင္းကုိ ဆုံးျဖတ္ခဲ့ၾကသည္။
ယင္းသုိ႔ ကရင္အဖဲြ႕အစည္းတစ္ရပ္ မဖဲြ႕ႏုိင္ေသးမီ ေဆာင္ရြက္စရာရိွသည္မ်ားကုိ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ေစရန္ ဗဟုိကရင္အမ်ိဳးသား အႀကံေပးဘုတ္အဖဲြ႕ (Karen Central Advisory Board) ကုိ ဖဲြ႕စည္းခဲ့ၾကသည္၊ ယင္းသုိ႔ျဖင့္ (၁၉၄၅) ခုႏွစ္၊ ၾသဂုတ္လ(၁၅) ရက္ေန႕တြင္ ဂ်ပန္က လက္နက္ခ်လုိက္ေၾကာင္း ေၾကညာလုိက္သျဖင့္ ျမန္မာႏုိင္ငံ အပါ၀င္ ကမၻာ့အေရွ႕ ဘက္ျခမ္း၌ ဒုတိယကမၻာစစ္ ၿပီးဆုံးသြားေလသည္၊ ၾသဂုတ္လ (၁၉)ရက္ေန႕တြင္ ျမန္မာျပည္ လြတ္လပ္ေရးႏွင့္ ညီညြတ္ေရးအတြက္ ဖတပလ (ဖဆပလ) အဖဲြ႕မွႀကီးမႈးေသာ -ေနသူရိန္- အစည္းအေ၀းႀကီးကုိ က်င္းပသည္၊ ယင္း အစည္းအေ၀းမွ ဗဟုိဦးစီးအဖဲြ႕၀င္အျဖစ္ (၃၆)ဦး အား ေရႊးခ်ယ္ခန္႕အပ္ရာတြင္ ကရင္ အမ်ိဳးသား အႀကံေပးဘုတ္အဖဲြ႕၀င္ျဖစ္ၾကေသာ မန္း ဘခုိင္၊ ေစာဘဦးႀကီးႏွင့္ ဆရာ သာထုိတုိ႔ က ဗဟုိဦးစီးအဖဲြ႕၀င္မ်ား ျဖစ္လာၾကသည္။

ထုိမွ ေအာက္တုိဘာလေရာက္လွ်င္ ေအာက္တုိဘာ(၁)ရက္ေန႔မွ (၃)ရက္ေန႔ အထိ ၾကည့္ျမည္တုိင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ဦးလူနီလမ္းရိွ အိမ္အမွတ္(၂)၌ အထက္ေဖာ္ျပပါ ဗဟုိ ကရင္အမ်ိဳး သား အႀကံေပးဘုတ္အဖဲြ႕အစည္းအေ၀းကုိ က်င္းပခဲ့သည္၊ ထုိအစည္း အေ၀းတြင္ ယခင္ ဗဟုိကရင္အႀကံေပးဘုတ္အဖဲြ႕အစား ကရင္အမ်ိဳးသားဗဟုိအဖဲြ႕ ခ်ဳပ္ (Karen Central Organization) ဟူ၍ ေခၚေ၀ၚဖဲြ႕စည္းခဲ့ၾကသည္၊ ယင္း (K.C.O) ကရင္အမ်ိဳးသားအဖဲြ႕သည္ ေဒါကလု အသင္းၿပီးလွ်င္ စစ္ၿပီးေခတ္၌ ပထမဖဲြ႕စည္းခဲ့ သည့္ ကရင္အမ်ိဳးသား အဖဲြ႕အစည္း တစ္ခုပင္ျဖစ္သည္။

မန္းဘခုိင္သည္ (K.C.O) အဖဲြ႕၏ ေကာ္မတီအမႈေဆာင္လူႀကီးအျဖစ္ ေစာျမ သိန္းႏွင့္ အတူေဆာင္ရြက္ၾကၿပီး (K.Y.O) ေခၚ Karen Youth Organization အဖဲြ႕မွာ လည္း မန္းဘ ခုိင္သည္ ဥကၠ႒အျဖစ္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါသည္၊ (၁၉၄၇)ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလ (၉) ရက္ေန႕တြင္ က်င္းပ ေသာ တုိင္းျပည္ျပဳလႊတ္ေတာ္ ေရြးေကာက္ပဲြသုိ႔ မန္းဘခုိင္ႏွင့္ မန္း၀င္းေမာင္တုိ႕ ေခါင္းေဆာင္ ေေသာ (K.Y.O) က ၀င္ေရာက္ရာ ၀န္ႀကီးမန္းဘခုိ္င္ သည္ မိမိဇာတိ ဟသၤာတကရင္ သီးသန္႔ မဲဆႏၵနယ္မွ ေရြးခ်ယ္ျခင္းခံရသည္၊ သုိ႔ျဖစ္၍ မန္းဘခုိင္သည္ အာဇာနည္ေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ က်ဆုံးခ်ိန္တြင္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္း၏ ၾကားျဖတ္အစုိးရအဖဲြ႕တြင္ အလုပ္သမားႏွင့္ စက္မႈ လက္မႈ၀န္ႀကီး႒ာန၏ ၀န္ႀကီးလည္း ျဖစ္၊ တုိင္းျပည္ျပဳလႊတ္ေတာ္အမတ္ႏွင့္ (K.Y.O) ဥကၠ႒ လည္းျဖစ္ေလသည္၊ လြတ္လပ္ေသာ ျမန္မာႏုိင္ငံအစုိးရကုိ ဖဲြ႕စည္းတည္ေထာင္ေသာအခါ တြင္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းသည္ မန္းဘခုိင္၏ တည္ၾကည္ထက္ျမက္မႈအရ ဒုတိယ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ အထိ ခန္႕အပ္ရန္ ရည္ရြက္ခ်က္ရိွေၾကာင္း ဗုိလ္ခ်ဳပ္ေအာင္ဆန္းက ဖြင့္ဟေျပာဆုိခဲ့ဘူးသည္။
ဆရာေမာင္စင္ၾကယ္

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

Finding Your Way

Each of us, in our own way, in our own time will awaken and
remember who and what we really are. The first step in that process
often comes in the form of a question. Who am I and/or what am I
doing here?

It is a solitary journey no one can take for us. It is solitary,
but we are not alone. We never were and never can be.

As a species we seem most comfortable with rules, signs posts and a
familiar, well worn path. Fear arises when we are in unknown
territory and have to find our own way.

We have come to a point in our evolution that traditional pathways
no longer serve us. It is time to go beyond the end of the road and
find our own path.

Find things that work for you. Create bookends for your day. Take
time each morning and evening to connect with your divinity. Find
rituals that work for you, perhaps take time to meditate. Find a
practice that helps you feel the energy of love that lives within
and surrounds you. Write, dance, draw, sing, laugh, cry, take long
walks in nature, run naked through your house, go to church, sit in
the energy of worship, practice worshiping yourself, look in the
mirror and connect with yourself, hold a baby, cuddle a teddy bear,
help a homeless person, do random acts of kindness and don't get
caught, love, journal - do it all - do none of it. Adopt a rock -
the list is endless.

Find what works for you and do it. Remember you are in the process
of awakening to a world filled with love and a universe that is
absolutely safe and abundant. It is a world worth finding.

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

ကရင္အမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္;

The Karen National Liberation Army (KNLA) is the military branch of the Karen National Union (KNU). At the time of Burma's independence from the British in 1948, there was considerable tension between the Karen community and Burma. Some Karens sought independence while others attempted co-existence within Burma. In early 1949, portions of a socialist political militia raised by the government went on a rampage in Karen civilian areas. The Burmese government then arrested the Karen leader of the armed forces and replaced him with radical Burmese anti-Karen nationalist Ne Win. This action led to civil war with some Karen units of the Burma Army coming over to the side of the Karen political leaders and others being imprisoned by the government.

Early in the fighting, Karen forces overran much of Northern Burma including towns such as Mandalay and established strong positions outside Rangoon at Insein. But lacking a port from which to receive military supplies, the Karen forces gradually withdrew to the southeast of Burma. Since that time, the KNLA has been fighting for an independent state, called Kawthoolei, to be located in eastern Burma near the border with Thailand and in other places with large Karen populations.

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

ကမၻာေပၚတြင္ သက္တမ္းအရွည္ဆုံး အာဏာရွင္ကုိ ေတာ္လွန္သူမ်ား

The Karen National Union (KNU) is an armed group operating in the border area between Burma and Thailand. In Karen, this area is called Kawthoolei. The KNU has been fighting the Burmese government since 1948 through its armed wing, the Karen National Liberation Army (KNLA).

The KNU was dominated in the last three decades by Bo Mya, who was president from 1976-2000. The KNU was for many years able to fund its activities by controlling black market trade across the border with Thailand. After the failed 8888 Uprising of the Burmese people in 1988, the Burmese military government turned to China for help. Various economic concessions were offered to China in exchange for weapons. The Burmese Army was massively expanded and began to offer deals to groups fighting the government. The groups were offered the choice of cooperating with the military junta or being destroyed.

The KNU's effectiveness was severely diminished after the fall of its headquarters at Manerplaw, near the Thai border, in 1994. At that time, a group of Buddhist soldiers in the KNLA went over to the side of the Burmese military junta. This group, known as the Democratic Karen Buddhist Army (DKBA), was given territory inside of Burma to rule over in exchange. They played a significant part in the capture of Manerplaw. While the DKBA claims to be fighting against anti-Buddhist discrimination inside the KNU, it is in practice the small private army of a warlord in alliance with the Burmese military junta.[citation needed]. Pado Mahn Shar, the secretary-general of the union was shot dead in his home in Mae Sot, Thailand, on February 14, 2008, possibly by soldiers of the DKBA. [1][2][3]

Since then, the KNU and KNLA have continued to fight the Burma state military (Tatmadaw) by forming guerilla units and basing themselves in temporary jungle camps on the Thai-Burmese border. Following its principle of no surrender, the KNU continues despite a precarious state of existence. Nonetheless, their fight continues to garner the sympathy of the international community since the KNU represent the Karen people, one of the many ethnic nationalities of Burma that are experiencing ethnic cleansing under the military regime's Four Cuts campaigns (Pya Ley Pya), a strategy where intelligence, finances, food and recruits are eliminated through a scorched-earth policy.[citation needed]

Several attempts have been made to conclude a form of peace with Burma's military junta, the State Peace and Development Council (SPDC), but with little success. The 2004 peace talks yieled only an informal ceasefire which the regime used to reinforce their frontline troops. Analysts realized this was a ruse, and sure enough, offensives against KNU held areas have resumed in earnest.

The Karen conflict is the longest war of independence in the world, having been waged for 58 years.

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

History of the Karens and KNU

We, the Karens of Burma, have been cornered into fighting against the ruling Burmese Governments for the past forty-three years. Holding the reins of all organs of the state, and in full control of the press, radio, and television, the successive ruling Burmese Governments form U Nu’s AFPFL (Anti-fascist People’s Freedom League) to the present Military Junta headed by General Than Shwe and his State Law and Order Restoration Council(SLORC), have always painted us as black as they can. They have branded us insurgents, war mongers, a handful of border smugglers, black-marketeers and stooges of both the communists and the imperialists. Even so, to the extent of our ability we have always tried to refute the nefarious one-sided Burman propaganda of false accusations and make the true facts of our cause known to he world. In fighting against the ruling Burmese Government, we are not being motivated by narrow nationalism, nor by ill-will towards the Burmese Government or the Burman people. Our struggle was instigated neither by the capitalist world nor by the communists, as some have falsely accused us. It has an originality completely of its own. Throughout history, the Burman have been practicing annihilation, absorption and assimilation(3 A’s) against the Karens and they are still doing so today. In short, they are waging a genocidal war against us. Thus we have been forced to fight for our very existence and survival.In this document we venture to present a concise outline of the Karens’ struggle for freedom; the Karen case, which we consider just, righteous and noble. We hope that through it, the world may come to know the true situation of the Karens, a forgotten people who continue to fight for our freedom intensively, single-handendly and without aid of any kind from anyone.

Karen National Union(KNU)

Kawthoolei

I) The Karens, A Nation, Their Nature and History

The Karens are much more than a national minority. We are a nation with a population of 7 million, having all the essential qualities of a nation. We have our own history, our own language, our own culture, our own land of settlement and our own economic system of life. By nature the Karens are simple, quiet, unassuming and peace loving people, who uphold the high moral qualities of honesty, purity, brotherly love, co-operative living and loyalty, and are devout in their religious beliefs. Historically, the Karens descend from the same ancestors as the Mongolian people. The earliest Karens (or Yangs as called by the Thais), settled in Htee-Hset Met Ywa (Land of Flowing Sands), a land bordering the source of the Yang-tse-Kiang river in the Gobi Desert. From there, we migrated southwards and gradually entered the land now known as Burma about 739 B.C.. We were, according to most historians, the first settlers in this new land. The Karens named this land Kaw-Lah, meaning the Green Land. We began to peacefully clear and till our land from all hindrances. Our labors were fruitful and we were very happy with our lot. So we changed the name of the land to Kawthoolei, a pleasant, plentiful and peaceful country. Here we lived characteristically simple, uneventful and peaceful lives, until the advent of the Burman.

II) Pre World War II Eras: Burman Feudalism, British Imperialism and Japanese Fascism

We the Karens could not enjoy our peaceful lives for long. The Mons were the next to enter this area, followed at their heels by the Burman. Both the Mons and Burman brought with them feudalism, which they practised to the full. The Burman later won the feudal war, and they subdued and subjugated all other nationalities in the land. The Karens suffered untold miseries at the hands of their Burman lords. Persecution, torture and killings, spppression, oppression and exploitation were othe order of the day. To mention a few historical facts as evidence, we may refer to the Burman subjugation of the Mons and the Arakanese, and especially their past atrocities against the Thais at Ayudhaya. These events stand as firm evidence of the Burman feudalism, so severe that those victimized peoples continue to harbour a deep -seated resentment of the Burman today.

At the time, many Karens had to flee for their lives to the high mountains and thick jungles, where communications and means of livelihood were extremely difficult and diseases common. We were thus cut off from all progress, civilization and the rest of the world, and were gradually reduced to backward hill tribes. The rest of the Karens were made slaves. We were forced to do hard labour and were cruelly treated.

When the Brithish occupied Burma, the conditions of the Karens gradually improved. With the introduction of law and order by the Colonial Central Authority, the Karens began to earn their living without being hindered, and we could go to school and be educated. This infuriated the Burman, to see the despised Karens being treated equally by the British. Progress of the Karens in almost all fields was fast, and by the beginning of the 20th Century, the Karens were ahead of other peoples in many respects, expecially in education, athletics and music. It could be said that the Karens had a breathing spell during the period of the British Regime. But during the Second World War, in 1942, the Japanese invaded Burma with the help of the Burma Independence Army(BIA), who led them into the country. These BIA troops took full advantage of the situation by insinuating that the Karens were spies and puppets of the British, and therefore were enemies of the Japanese and the Burman. With the help of the Japanese, they began to attack the Karen villages, using a scheme to wipe out the entire Karen populace which closely resembled the genocidal scheme Hitler was enacting against the Jews in Germany. The Karens in many parts of the country were arrested, tortured and killed. Our properties were looted, our womenfolk raped and killed, and our hearths and homes burned. Conditions were so unbearable that in some areas the Karens retaliated fiercely enough to attract the attention of the Japanese Government, which mediated and somewhat controlled the situation.



Post-World War II Eras: Demand for the Karen State, Tensions and Armed Conflicts

The Bitter experiences of the Karens throughout our history in Burma, especially during the second World War , taught us one lesson. They taught us that as a nation, unless we control a state of our own, we will never experience a life of peace and decency, free from persecution and oppression. We will never be allowed to work hard, to grow and prosper.

Soon after the Second World War, all the nations under colonial rule were willed with national aspirations for independence. The Karen sent a Goodwill Mission to England in August 1946, to make the Karen case know to the British Government and the British people, and to ask for a true Karen State. But the reply of the British Labor Government was “to throw our lot with the Burman.” We deeply regretted this, for as it predictably has turned out today, it was a gesture grossly detrimental to our right of self-determination, only condemning us to further oppression. It is extremely difficult for the Karens and the Burmans, two peoples with diametrically opposite views, outlooks, attitudes and mentalities, to yoke together.

However, differences in nature and mentality are not the main reason for our refusal to throw in our lot with the Burman. There are other more important reasons for sticking to our demand for our own State within a genuine Federal Union.

1. We are concerned that the tactics of annihilation, absorption and assimilation, which have be practiced in the past upon all other nationalities by the Burman rulers, will be continued by the Burman of the future as long as they are in power.

2. We are concerned about the postwar independence Aung Sun-Atlee and Nu-Atlee Agreements, as there was no Karen representative in either delegation and no Karen opinion was sought. The most that the Burman would allow us to have was a pseudo Karen State, which falls totally under Burman authority. In that type of Karen State, we must always live in fear of their cruel abuse of that authority over us.

On January 4, 1948, Burma got its independence from the British. The Karens continued to ask for self-determination democratically and peacefully from the Burmese Government The Karen State requested by the Karens was comprised of the Irrawaddy Division, the Tenasserim Division, the Hantha waddy District, Insein District and the Nyauglebin Sub-Division, the areas where the bulk of the Karen populace could be found. But instead of compromising with the Karens by peaceful negotiations concerning the Karen case, the Burmese Government and the Burmese Press said many negative things about us, especially by frequently repeating their accusations that the Karens are puppets of the British and enemies of the Burman. The Burmese Government agitated the Burman people toward communal clashes between the Karens and the Burman. Another accusation against the Karens demand was that it not the entire Karen people who desired a Karen state, but a handful of British lackeys who wanted the ruin of the Union of Burma.

To counter the accusations and show the world that it was the whole Karen people’s desire for a Karen state, a peaceful demonstration by the Karens all over the country was staged on February 11, 1948, in which over 400,000 Karen took part. The banners carried in the procession contained four slogans, namely: 1.Give the Karen State at once 2. Show Burman one Kyat and Karen one Kyat 3. Wedo not want communal strife. 4. We do not want civil war.

The slogans of the Karen in this mass demonstration voiced the same desire as the three slogans of the British Colonies after the Second World War: Liberty, Equality, and Peace. We followed the established democratic procedures in our request for a Karen state.

A few months after Burma got its independence, successive desertions in the AFPFL put U Nu, the then Premier, in grave trouble. The revolts of the Red Flag Communist Party in 1947, the Communist Party of Burma in March 1948, the People’s Volunteer Organization in June 1948, and the mutinies of the 1St... Burma Rifles stationed at Thayetmyo and the 3rd Burma Rifles stationed at Mingladon, Rangoon(August 15, 1948), prompted U Nu to approach the Karen leaders to help the Government by taking up the security of Rangoon, and save it from peril. The Karens did not take advantage of the situation, but readily complied to U Nu’s request and helped him out of his predicament. The KNDO(Karen National Defence Organization), officially recognized by the Burmese Government, was posted at all the strategic positions and all the roads and routes leading to Rangoon. For months the KNDO faithfully took charge of the security of Rangoon.

The KNDO was given several tasks in forming an outer ring of defence, particularly at Hlegu an Twante. Most important of all was the reoccupation of Twante town, Rangoon’s key riverain gateway to the Delta towns an upper Burma. this little town had fallen several times to the communists. Each time it was retaken by regular troops, only to fall back into the hands of the rebels as soon as conditions returned to normal and control was handed back to the civil authorities and the police. This time, a KNDO unit under the leadership of Bo Toe and Bo Aung Min was ordered to retake Twante, which was once more in the hands of the Red Flag Communists. They succeeded with their own resources and without any support from the regular army other than river transport. After wresting the town from the Red Flag Communists hands, they garrisoned it in accordance with their given orders.

The two Burma Rifles that had mutinied marched down south, unopposed along the way until they reached Kyungale bridge, near the town of Let pa-dan, where they were stopped by a company of Karen UMP(union Military police). Their truck carrying arms and ammunition received a direct hit from mortar five of the Karen UMP and was destroyed. So, they retreated after suffering heavy casualties.

But even while all this was happening, the ungrateful Burmese Government was hastily organizing a strong force of levies to make an all-out effort to smash the Karens. By December 1948, they arrested the Karen leaders in many parts of the country. Karen personnel in the armed services were disarmed and put into jail. General Smith Dun, General Officer Commanding(GOC) of the Burma Army, was forced to resign.. Many Karen villages were attacked and many Karen hearths and homes burnt and destroyed. On the 30th of January 1949, the Burmese Government declared the KNDO unlawful. Early the nest morning on the 31st of January, the Burmese troops attacked the KNDO Headquarters at Insein, a town about 10 mile north of Rangoon, where most of the top Karen leaders lived. There was no alternative left for the Karens but to fight back. An order was issued to all the Karens throughout the country to take up whatever armsthey could find and fight for their lives, their honor, and their long cherished Karen state: Kawthoolie.

When we took up arms, we attained great successes and occupied many towns and cities. We soon suffered military reverses, however, as we had not prepared for revolution and therefore, had now stockpile of arms and ammunition. We had to withdraw from many fronts, this allowing Burmese troops to reoccupy these areas. Compounding this, the Burmese Government called for unity with all the other uprising Burman rebel groups. These Burman rebel groups saw the Karens as the greatest obstacle to their seizing exclusive power and they joined hands with the Burmese Government and fought against the Karens. As a result, the Karens found themselves fighting against all the armed elements in the country.

Another reason for our setbacks was that all along, we had to stand on our own feet and fight alone without aid of any kind form any other country. In contrast, the Burmese Government received large amounts of foreign aid, including military aid from both capitalist and socialist countries and even form some so-called non-aligned nations. Many times then and since the situation of the Burmese Government has been precarious, but it has managed to continue mainly through aid from abroad. Many times it has been in dire straits, but it has not been ashamed to go begging. And as hard as it is for us to believe, its begging bowls have always come back filled.



Present Day Situation: The Karens Under Successive Burmese Regimes, The Revolutionary Areas, and the Present Situation(Editor’s note: this period covers the time up to July 1992 only. Things have changed dramatically since then)

Under the rule of the Burman, the Karens have been oppressed politically, economically, and culturally. In education, the Karen schools and institutions were taken by force and many were destroyed. We are no longer allowed to study our own language in Burmese schools. Many of the Karen newspapers and literary books were banned. Economically, our fields and plots of land were nationalized and confiscated. We have to toil hard all year round and have to take all our products to the Burmese Government for sale at its controlled prices, leaving little for ourselves. Culturally, they have attempted to absorb and dissolve our language, literature, traditions, and customs. We have been denied all political rights and militarily, our people have all along been systematically exterminated as part of the annihilation, absorption, and assimilation program of the Burman. Our educational quality and living standards have dropped considerably, falling far behind the Burman in all respects. There efforts and actions against us are as strong, or stronger, today as ever before in the past.

Since the 1960’s, they have been attacking us with the “Four Cuts Operations.” The four cuts includes cutting our lines for supplying provisions, cutting the line of contact between the masses and the revolutionaries, cutting all revolutionary financial income and resources, and cutting off the heads of all revolutionaries. To make the four cuts operation successful, the Burmese troops are using strong suppressive measures. They destroy the fields of crops planted by the villagers and eat their grains and livestock. They take away whatever they like and destroy the things they cannot carry away. Captured villagers, men as well as women and adolescents, are made to carry heavy loads as porters for the Burmese soldiers. Many of the villagers have been forced to work a porters for several months; they are deliberately starved, and regularly beaten, raped, or murdered. When the Burmese soldiers enter a village, they shoot the villagers who try to escape. Some of the villagers have been accused of helping the revolutionaries and then have been killed. In certain areas, the villagers have been forced to leave their villages and have been moved to camps some distance away. They are not permitted to leave the camps without permission from the Burmese guards. Some of the villagers, who have been found in their villages after being ordered to move to the camps, have been shot and killed by the Burmese soldiers with no questions asked.

Situations such as these and sometimes worse are happening constantly throughout Kawthoolei and are causing a large number of Karens and Shans in Kawthoolei to leave their villages and take refuge along the Thai border: a difficult situation for us, as we do not have enough money to provide for these refugees. In spite of these situations we are determined to progress. Even though there is no end of the war in sight, and we are unable to obtain assistance from other countries, we are moving forward the best we can.

During this long and grueling forty-three years of war, we have seen many changes take place in our revolution. The strong will and determination of our fighting forces and our masses to fight to win the war have increased. We have been able to endure hardships, both physically and mentally. We have grown in strength; not only in quantity but also in quality. Our masses have shown more cooperation by participating in the battlefields to fight against the enemy in various ways. Our people from towns and cities in enemy occupied areas have joined our revolution in great numbers. Many Karens who are University graduates have joined us, thus enriching the quality of our revolution. Villagers throughout Kawthoolei are active in support roles, while the morale, discipline, and military skills of our fighting forces have increased. We have been able to inflict greater setbacks on the enemy in all our military engagements.

Burma is a multi-national country, inhabited also by the Kachin, Arkanese, Karenni, Lahu, Mon, Pa-O, Palaung, Shan, and Wa, etc. After independence, these ethnic races were also denied the basic rights of freedom, self-determination, and democracy. Hence, almost all the other nationalities in Burma have also taken up arms to fight against the Burmese Government for their own self-determination, and are now united in the National Democratic Front(NDF). There are now altogether nine members in the National Democratic Front, namely: 1.Arakan Liberation Party(ALP) 2.Chin National Front(CNF) 3.Kachin Independence Organization 4.Karen National Union(KNU) 4. Karennie National Progressive Party(KNPP) 6. Kayan New Land Party(KNLP) 7. Lahu National Organization(LNO) 8. New Mon State Party(NMSP) 9. Wa National Organization(WNO).

The consolidated National Democratic Front (NDF has resolved to form a genuine Federal Union, comprised of all the states of the nationalities in Burma, including a Burman state, on the basis of liberty, equality and social progress. The NDF is determined to fight on until victory is achieved, and requests the people of all classes and all walks of life to join hands and fight the Ne Win-Than Shwe military dictatorship.

By 1988, the oppression of Ne Win’s military regime had become so severe that even the Burman masses rose up against it. The regime’s response was to gun down thousands of peaceful demonstrators, mainly young students and monks. Even so Ne Win could not subdue them, and he was forced to resign, seemingly handing over power to his chosen successors in the State Law and Order Restoration Council(SLORC), but continuing to pull the strings of power from behind the scenes. The SLORC promised a multi-party election and held it in 1990, only to persecute and imprison the winners rather than hand over state power to them. Thousands of Burmese students, monks, and other dissidents fled to the areas governed by NDF member organizations. There they were accepted and sheltered by the ethnic peoples, particularly in the Karen areas, where no less than 6,000 students arrived along with other dissidents, all wanting to organize and struggle against the SLORC. In late 1988, the KNU took the initiative in proposing that the NDF form a broader political front along with the newly formed Burman groups to meet the developing political situation. The other NDF members agreed, and the Democratic Alliance of Burma (DAB) was formed, including all the members of the NDF as well as groups such as the All Burma Students’ Front (ABSDF) and the All Burma Young Monks’ union(ABYMU). The DAB unitedly committed itself to the following four principles: 1. The removal of the military dictators. 2. The establishment of democratic government. 3. The cessation of civil war and the establishment of internal peace. 4. The establishment of National Unity and a genuine federal union.

This marks the firstime that the people of all races, even the Burmans, have been united in trying to throw off the yoke of an oppressive Burmese regime.

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

အႏုပညာႏွင့္အတတ္ပညာ

က်ေနာ္တုိ႔ သိရမွာက အႏုပညာဆုိတဲ့ ေ၀ါဟာရစကားေလးပါပဲ၊ အႏုပညာေျမာက္တယ္၊ အႏုပညာ၀ါသနာပါတယ္၊ အႏုပညာစိတ္ရိွတယ္၊ အႏုပညာေလ့လာလုိက္စားတယ္၊ အႏုပညာရွင္ စသည္အားျဖင့္ အႏုပညာနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ၀ိေသသနေတြ အမ်ားႀကီးေတြ႔ရပါတယ္၊
အထက္ပါ၀ိေသသနစကားလုံးနဲ႕ အႏုပညာဆုိတဲ့ ေ၀ါဟာရကုိ တဲြသုံးလုိက္ေသာအခါ အႏုပညာဟာ သီးျခားလူအဖဲြ႔တစ္ခုနဲ႔သာ သက္ဆုိင္တယ္လုိ႔ ယူဆရမလုိျဖစ္ေနပါတယ္၊


အႏုပညာလုိ႔ဆုိလုိက္တာနဲ႔ မင္းသားမင္းသမီးေတြကုိ ျမင္ေရာင္မယ္၊ သဘင္သည္ ပန္းပုဆရာ ပန္းခ်ီဆရာေတြကုိ ျမင္ေရာင္မယ္၊ အဆုိေတာ္ေတြ အတီးအမႈတ္သမားေတြကုိ ျမင္ေရာင္မယ္၊ ဒါက ထင္ထင္ရွားရွားျမင္ႏုိင္တဲ့အရာေတြျဖစ္ပါတယ္၊
၀ါသနာသည္ လူတစ္ေယာက္၏ သင္ယူလုိစိတ္ကုိ ႏိႈးဆြေပးသည္ဟုဆုိ၏၊ လူျဖစ္လာ သည္ႏွင့္ သင္ယူရျခင္း ဆုိတဲ့ အတတ္ပညာက အတူတကြပါလာ၏၊ ထုိသင္ယူျခင္းအတတ္ ပညာသည္ အႏုပညာတစ္ခုပင္ဆုိႏုိင္၏၊ ထုိ႔ေၾကာင့္ အႏုပညာသည္ လူသားတုိင္း၏ ႏွလုံးအိမ္၌ အစကတည္းက ျဖစ္တည္ေနေသာ ပညာရပ္တစ္ခုျဖစ္သည္။
အႏုပညာသည္ ေလာကတြင္ အျပဳသေဘာေဆာင္ေသာအသြင္ျဖင့္ တည္ရိွေနသည္၊ တကယ့္အႏုပညာ၏ဂုဏ္သတၱိသည္ ေသသပ္စြာလုပ္ကုိင္လုိျခင္း၊ ဦးေႏွာက္အသိဉာဏ္ျဖင့္ တီထြင္ဖန္တီးလုိေသာဆႏၵတုိးပြားလာျခင္း၊ အလွတရားကုိခ်စ္ျမတ္ႏုိးတတ္ၿပီး ေလာကကုိ ခ်စ္စရာေကာင္းေအာင္ ဖန္တီးေစာင့္ေရွာက္လုိျခင္းတုိ႔ျဖစ္သည္။
ေနာက္ထပ္အႏုပညာ၏အရည္အေသြးတစ္ခုကေတာ့ အမွန္တရားကုိ ခ်စ္ျမတ္ႏုိး တတ္ျခင္း ပင္ျဖစ္သည္၊ သုိ႔ဆုိလွ်င္ ေလာက၌ အႏုပညာလြမ္းမုိးေလ ေလာကႀကီးသာယာ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈရိွေလဟုဆုိလွ်င္ ထုိစကားမွန္သေလာ့၊ ဟုတ္ကဲ့ ထုိစကားမွန္သင့္သေလာက္ေတာ့ မွန္၏၊ သုိ႔ေသာ္ လက္နက္ငယ္ကအစ အႏုျမဴလက္နက္တုိ႔အဆုံး လူသားတုိ႔ ဖန္တီးလုိက္ေသာ အတတ္ပညာသည္ ေလာကႀကီးသာယာၿငိမ္းခ်မ္းေအာင္မလုပ္ႏုိင္ေသးသည္မဟုတ္ေလာ၊ လုပ္ေကာလုပ္ႏုိင္ပါမည္ေလာ၊ ထုိသုိ႔သံသယရိွအံ့၊ ဤေနရာ၌ အႏုပညာႏွင့္ အတတ္ပညာကုိ ေရေရလည္လည္ခြဲျခားရေပေတာ့မည္၊ အႏုပညာသည္ အထက္ဆုိခဲ့သည့္အတုိင္း သူ၏ဂုဏ္သတိၱေတြကုိ ေသခ်ာစဥ္းစာလ်င္ အတတ္ပညာနဲ႔အႏုပညာတုိ႔ မတူညီတဲ့အခ်က္ေတြ ကုိ ခဲြျခားလာႏုိင္မည္ျဖစ္သည္။
အႏုပညာမွာ ဦးေႏွာက္အသိဉာဏ္ျဖင့္ တီထြင္ဖန္တီးလုိျခင္းမွအစ အမွန္တရားကုိခ်စ္ျမတ္ႏုိးျခင္းအဆုံး ဂုဏ္အဂၤါတုိ႔ျဖင့္ ျပည့္စုံရမည္ျဖစ္သည္၊ အတတ္ပညာတြင္ အႏုပညာလက္ရာတုိ႔ပါ၀င္ႏုိ္င္ေသာ္လည္း ဖန္တီးသူတုိ႔ရဲ႕ရည္ရြယ္ခ်က္အတုိင္း လုိက္ပါရသည္ အားေလ်ာ္စြာ အတတ္ပညာသည္ လူသားတုိ႔၏ႏွလုံးသား၌ အႏုပညာေလာက္ ႏုည့ံသိမ္ေမြ႕စြာ ေနရာမယူႏုိင္ျဖစ္ေနသည္၊ အတတ္ပညာသမားတုိ႔သည္ အသိပညာျဖင့္ ေလာကႀကီးကုိ အႏု ပညာေျမာက္စြာဖန္တီးႏုိင္လ်င္ က်ေနာ္တုိ႔ေနထုိင္ရေသာ ဤေလာကႀကီသည္ သယာေပ်ာ္ရႊင္ ဖြယ္ သုခဘုံတစ္ခုကဲ့သုို႔ လူတုိင္းေအးခ်မ္းစြာေနႏုိင္ၾကမည္ျဖစ္သည္၊ အထက္နဲ႔ေအာက္၊ ခ်မ္း သာျခင္းနဲ႔ဆင္းရဲတုိ႔ ကေမာက္ကမ မျဖစ္ေတာ့ပဲ လူသားတုိင္း ကိုယ္ပုိင္လူ႔အခြင္းေရးမ်ား ခံစား ရမွာအမွန္ပင္ျဖစ္သည္၊
အႏုပညာလက္ရာတစ္ခုဟာ လက္ေတြ႕ဘ၀နဲ႔ သိပ္တင္းကြာလြန္းေနရင္
အျခားသူေတြကုိ ဆက္သြယ္ေျပာၾကားဖုိ႔ မျဖစ္ႏုိင္ေတာ့ဘူး၊
(ဒန္မက္ေကာ)
အရာရာကုိ လုပ္ေဆာင္လုိ၊ ဖန္တီးလုိေသာအခါ လက္ရိွလူသားတုိ႔ ခံယူထားေသာဘ၀ႏွင့္ ကုိက္ညီမႈရိွမရိွဆုိတာလည္း ထည့္စဥ္းစားရျပန္ပါသည္၊ လူသားတုိ႔၏အေတြးအေခၚသည္ အခ်ိန္ႏွင့္အမွ်ေျပာင္းလဲတုိးတက္ေနေသာအခါ အတတ္ပညာႏွင့္အႏုပညာတုိ႔၏ နယ္ပယ္ သည္လည္း လူသားေတြရဲ႕ အေတြးအေခၚႏွင့္ ဘ၀အေျခအေနကုိ လုိရာလုိက္ပါေပးႏုိင္ေသာ
မ်ဥ္းေဘာင္တစ္ခုရိွဖုိ႔ေတာ့လုိလိမ့္မည္၊ ကို္ယ့္အတတ္ကုိ ကုိယ္လုိရာျပဌာန္းၿပီး လုပ္ခ်င္သလုိမ ဟုတ္ပဲ အႏုပညာေျမာက္စြာ လုပ္ႏုိင္လွ်င္ မိမိဖန္တီးလုိက္ေသာ အရာေတြဟာမိမိထံသုိ႔ သိမ္ေမြ႔ျခင္း၊ နက္နဲစြာ၀မ္းသာခံစားရျခင္း ေပ်ာ္ရႊင္ၿငိမ္းခ်မ္းျခင္းစတဲ့ အားအင္ေတြ အလုိလို ကိုယ့္ထံေမွာက္ေရာက္ရိွလာႏုိင္မယ္ဆုိတာ ယုံၾကည္ျမင္မိပါတယ္။

ေစာေနမ်ိဳး(ဒုံးယိမ္းေျမ)

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

ကရင္အမ်ိဳးသား ႏုိင္ငံေက်ာ္ဆုိင္းဆရာႀကီး( ဦး)စိန္စတင္း အေၾကာင္းတေစ့တေစာင္း

ဆရာဘႀကီးသည္ ဓႏုျဖဴၿမိဳ႕နယ္၊ သူေ႒းကုန္းေက်းရြာ အဖ ဦးမန္းဒီလုံး၊ အမိ ေနာ္ေအးခ်မ္းတုိ႔မွ ေမြးဖြားခဲ့ပါသည္၊
စိန္စတင္း-ဟူေသာဆရာ့နာမည္ျဖစ္လာပုံက စိတ္၀င္စားစရာေကာင္းပါသည္၊ လြန္ခဲ့ေသာ အႏွစ္(၆၀)ခန္႕ကျဖစ္သည္၊ ဆရာတုိ႔ရြာႏွင့္ကပ္လ်က္ေနေသာ ေတာႀကီးရြာတြင္ ကရင္အမ်ိဳး သားႏွစ္သစ္ကူးပဲြေတာ္ကုိ ဒုံးအကတုိ႔ျဖင့္ စည္ကားသုိက္ၿမိဳက္စြာ က်င္းပျပဳလုပ္ေနခ်ိန္ျဖစ္သည္၊ ထုိအခ်ိန္က

တုိင္းျပည္တြင္ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈမရိွေသာကာလလည္း ျဖစ္ေလရာ ကရင္ႏွစ္သစ္ပဲြေတာ္ကုိ ဖ်က္ဆီးလုိသည့္ အဖဲြ႕တစ္ဖဲြ႕မွ စတင္းဂန္းေသနတ္ကုိ မုိးေပၚေထာင္ပစ္ၿပီး ပဲြကုိဖ်က္သိမ္းခဲ့ၾကပါတယ္၊ ထုိအခ်ိန္ စိန္စတင္း၏မိခင္မွာ သူ႔ကုိကုိယ္၀န္ လြယ္ထားရသျဖင့္ ေသနတ္သံၾကားရေတာ့ ေၾကာက္လန္႕ၿပီး ပုန္းခုိေနရင္း ဗုံးက်င္းထဲမွာပင္ စိန္စတင္းကုိ ေမြးဖြားခဲ့ရပါသည္၊
အဖြားျဖစ္သူ ၀မ္းဆဲြသည္ ေဒၚအမာက -စတင္းဂန္းပစ္ေဖာက္တဲ့အခ်ိန္မွာ ငါ့ေျမးကုိေမြးတယ္၊ ဒါေၾကာင့္ ငါ့ေျမးေလးကို စတင္းေလး-လုိ႔ နာမည္ေပးမယ္-ဆုိၿပီး စတင္းေလးမွသည္ ယခုေအာင္ျမင္ေက်ာ္ၾကားေနေသာ ႏုိင္ငံေက်ာ္စိန္စတင္း ျဖစ္လာခဲ့ပါသည္။
ဆရာႀကီးသည္ မိမိကုိယ္တုိင္ထူခြ်န္သူမကပဲ မိမိမ်ိဳးဆက္သစ္ေတြကုိလည္း ထူးခြ်န္ေစသူျဖစ္ပါတယ္၊ ဆရာ့မွာ သားသမီး(၅)ေယာက္ထြန္းကားၿပီး ထုိသားသမီး ငါးေယာက္စလုုံးမွာလည္း လိမၼာထူးခြ်န္သူမ်ားျဖစ္ၾကပါတယ္၊ ဒါေၾကာင့္ဆရာသည္ ဖခင္ေကာင္းတစ္ေယာက္ျဖစ္သလုိ ဥယ်ာဥ္မႈးေကာင္းတစ္ေယာက္လည္းျဖစ္ပါတယ္၊ ဆရာရဲ႕ထူးခြ်န္ေသာ သားသမီးမ်ားမွာ ေအာက္ပါအတုိင္းျဖစ္ပါသည္--
၁။ စိန္ႏုိင္လင္းေခၚ ႏုိင္စတင္း= ဆုိကေရးတီး ဆိုိင္း ေရြခုႏွစ္ဆု၊ ေငြႏွစ္ဆု၊
၂။ ေမာင္မင္းကုိ= ပတ္တီးလက္ေထာက္၊ ဆုိကေရးတီး ပတၱလားေရြတစ္ဆု၊ ေငြႏွစ္ဆု၊ ေၾကးႏွစ္ဆု၊
၃။ ေဒါက္တာတင္တင္ယု
၄။ ေရြအလကၤာ စိန္မင္းႏုိင္= ဆုိကေရးတီး ေရြရွစ္ဆု၊ ေငြတစ္ဆု၊
၅။ ေက်ာ္ေက်ာ္ဟန္(အဆုိ) ရန္ကုန္တုိင္း အုိးစည္ဒုိးပတ္နည္းျပ၊ ဆုိကေရးတီး ေရြႏွစ္ဆယ့္သုံးဆု၊ ေငြႏွစ္ဆု၊ ေၾကးႏွစ္ဆု….တုိ႔ျဖစ္ပါသည္။
ဆရာႀကီး၏မ်ိဳးဆက္ရင္ေသြးလူငယ္မ်ားရဲ႕ေအာင္ျမင္မႈ ဘ၀မွတ္တမ္းကား အနာဂတ္ကရင္ အမ်ိဳးသား အႏုပညာ၀ါသနာရွင္လူငယ္မ်ား အတုယုေလ့လာစရာစျပေကာင္းတစ္ခုျဖစ္ပါသည္။

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...

သုဂ္ေခါဟ္ပု္ေဍာဟ္မန္းရွာ(or)ပု္ဖုဳံသာ၀ံင္ေခါဟ္ကု္ဳလင္မာ.လု္ဟွာ

ဖဒိုမန္းရွာ လုပ္ၾကံခံလိုက္ရတယ္ၾကားေတာ့ အေတာ္ ေၾကကြဲမိတယ္။ ကရင္လူမ်ဳိးေတြအတြက္ သာမက က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံအတြက္လည္း အခြင့္အေရးေတြ လက္လြတ္သလို ခံစားရပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ႏိုင္ငံမွာ လြတ္လပ္ေရးစတင္ခ်ိန္ကစလို႔ ျပည္တြင္းစစ္ႀကီး ဆင္ႏႊဲလာခဲ့ရတာ ႏွစ္ ၆၀ ရွိေတာ့မယ္။ ကရင္အမ်ဳိးသား အစည္းအရံုး (ေကအန္ယူ) ဆိုတာလည္း လက္နက္ကိုင္ တိုက္ပြဲ၀င္လာရတာ ႏွစ္ ၆၀ ရွိေတာ့မယ္။ ဒီေလာက္ ရွည္ၾကာတဲ့ စစ္ပြဲအတြင္းမွာ အက်အဆံုး၊ အဆံုး အ႐ႈံးေတြလည္း မနည္းလွဘူး။ ေခါင္းေဆာင္ေတြ အပါအ၀င္ ျပည္သူေတြလည္း အသက္အိုးအိမ္ ပ်က္စီးဆံုး႐ႈံးရတာေတြ ဒုနဲ႔ေဒးပါ။

မန္မာႏိုင္ငံအစိုးရက ထုတ္ေ၀တဲ့ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ဦးႏုမွ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရသို႔ တင္သြင္းတဲ့ အစီရင္ခံစာ (မျပည့္စံု ေလွ်ာ့နည္းေနတယ္လို႔ ယူဆရတဲ့ စာရင္းေတြအရပဲ) ၁၉၅၅ ခုႏွစ္ အစီရင္ခံစာတင္တဲ့ ကာလအတြင္းမွာပင္ အစိုးရစစ္သားမ်ားအပါအ၀င္ လူေပါင္း (၅,၆၉၃) ဦး ေသဆံုးခဲ့ရၿပီး၊ အရပ္သား ေသဆံုးရမႈ (၂၂,၀၇၇) ရွိတယ္လို႔ ေဖာ္ျပခဲ့ပါတယ္။ ဒီစာရင္းမွာ သူပုန္ဖက္က အရပ္သား ေသဆံုးရမႈေတြ မပါ၀င္ေသးပါ။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လြတ္လပ္ေရးရၿပီး ျပည္တြင္းစစ္ စတင္ခဲ့တဲ့ ၂-ႏွစ္ကာလအတြင္းမွာပင္ လူေပါင္း (၆၀,၀၀၀) ေသဆံုးခဲ့ရၿပီး၊ လူတသန္းေက်ာ္ အိုးအိမ္မဲ့ ျဖစ္ခဲ့တယ္လို႔ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပခဲ့ဖူးပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ေစာေမာင္ အာဏာ ရွိစဥ္ကလည္း ၁၉၈၈ ခုႏွစ္၊ စစ္အာဏာ သိမ္းၿပီးကာလ ေနာက္ပိုင္း ျပည္တြင္းစစ္ပြဲအတြင္း က်ဆံုးရသူ တပ္မေတာ္သားအေရအတြက္၊ ဒဏ္ရာရသူႏွင့္ သူပုန္ အက်အဆံုး စာရင္းကို “တပ္မေတာ္သမိုင္း” ျပဳစုရင္း အတြဲတခုမွာ ေဖာ္ျပခဲ့ဖူးပါတယ္။ အသင့္ရွိမေနတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ က်ေနာ္ အတိအက် မေဖာ္ျပႏိုင္ပါဘူး။ ေသခ်ာတာကေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ ရွည္ၾကာျပင္းထန္တဲ့ ျပည္တြင္းစစ္မွာ တိုင္းျပည္လည္း ခ်ဳံးခ်ဳံးက်၊ လူေတြ၊ အသက္အိုးအိမ္ စည္းစိမ္ေတြ မ်ားစြာ ဆံုး႐ႈံးခဲ့ၾကရတာကေတာ့ အေသအခ်ာပါပဲ။

တိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြနဲ႔ က်ေနာ္ ဆက္ဆံလာခဲ့ရတဲ့ အေတြ႔အၾကံဳအရ သူတို႔ကလည္း ဒီစစ္ကို ဒီထက္ျမႇင့္ၿပီး မီး ဟုန္းဟုန္းေတာက္ေအာင္ မတိုက္ခ်င္ၾကေတာ့ပါဘူး။ သူတို႔လူမ်ဳိးေတြအတြက္ ထိုက္သင့္တဲ့ အခြင့္အေရးေတြ ရခဲ့ရင္ ေက်လည္ၿငိမ္းခ်မ္းဖို႔ အသင့္ ရွိၾကပါတယ္။ ေကအန္ယူအပါအ၀င္ အခ်ဳိ႕အဖြဲ႔အစည္းေတြဟာ ယခင္က သီးျခား လြတ္လပ္ေရးကို ေတာင္းဆိုခဲ့ၾကေသာ္လည္း ဒီလို ေႂကြးေၾကာ္သံမ်ဳိးကို ျပန္႐ုပ္သိမ္းခဲ့တာ ၾကာပါၿပီ။ အခ်ဳိ႕တိုင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြဆိုရင္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ စစ္မွန္တဲ့ ျပည္နယ္ေပါင္းစု ျပည္ေထာင္စု (ဖက္ဒရယ္စနစ္)ကို သြားလိုတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း ဒီကိစၥေတြ အတြက္ အျပန္အလွန္ ကတိက၀တ္ေတြ ျပဳၾကၿပီး ေရရွည္ ဆက္လက္ တည္ေဆာက္သြားရမယ့္ လုပ္ငန္းစဥ္သေဘာ ဆိုတာမ်ဳိးအထိ ျမင္ထားၾကပါတယ္။

သို႔ေသာ္လည္း ၀မ္းနည္းဖြယ္ရာ အေျခအေနက ဒီလို အေတြ႔အၾကံဳမ်ား၊ အေမွ်ာ္အျမင္ႀကီးတဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြ တေယာက္ၿပီး တေယာက္ ဆံုးပါးေနၾကရတာပါပဲ။ သူတို႔ရွိစဥ္မွာ ေျပလည္မႈ ရႏိုင္ခဲ့ရင္ ပိုမိုအက်ဳိးမ်ားႏိုင္ပါတယ္။ သူတို႔က ေရွ႕မွီေနာက္မီွ တြက္ခ်က္ႏိုင္မႈ ရွိသလို၊ အဖြဲ႔အေပၚလည္း ၾသဇာ ရွိၾကပါတယ္။ ဒီေတာ္လွန္ေရးကို သူတို႔က စတင္လာခဲ့ေတာ့ သူတို႔ကပဲ နိဂံုးခ်ဳပ္ေပးလိုခဲ့ၾကပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း စစ္အစိုးရက ဒီအေျခအေနေတြကို မျမင္ခဲ့ပါဘူး။ အပစ္အခတ္ရပ္ အဖြဲ႔ေတြကိုလည္း သေဘာထားမွန္မွန္နဲ႔ ဆက္ဆံတာမ်ဳိး မေတြ႔ရသလို၊ တိုင္းရင္းသားေတြၾကားထဲမွာေတာင္ ေသြးခြဲအုပ္ခ်ဳပ္ေရးမူကို သံုးလို႔ ဆက္လက္ သပ္လွ်ဳိေနပါေသးတယ္။ ကရင္လူမ်ဳိးေတြမွာ ၾကည့္ရင္ေတာင္ ကရင္နဲ႔ ဒီေကဘီေအ၊ အျခား ကရင္အုပ္စုငယ္ေတြကို အသီးသီး ဖဲ့ထုတ္ၿပီး ႏိုင္ငံေရးအရ ေသြးခြဲအုပ္ခ်ဳပ္ေရး၊ စစ္ေရးအရ အသာရေရးကို ဆက္လုပ္ေနၾကတုန္းပါပဲ။ အဆိုး ဆံုးကေတာ့ ယခု ဖဒိုမန္းရွာကို လုပ္ၾကံတဲ့ ႐ုပ္ဆိုးအက်ည္းတန္တဲ့ ကိစၥမ်ဳိးေတြအထိ ျဖစ္လာခဲ့ပါတယ္။

.......... ........... ..............

ဖဒိုကို က်ေနာ္ စေတြ႔ဖူးတာကေတာ့ မာနယ္ပေလာမွာပါ။ က်ေနာ္တို႔က မာနယ္ပေလာ ေျမာက္ဖက္ တဖက္စြန္းမွာ စခန္းခ်ေနၾကတယ္။ ဖဒိုမန္းရွာတို႔က ေတာင္ဖက္က်တဲ့ အပိုင္းမွာ။ မာနယ္ပေလာဆိုတာက သံလြင္နဲ႔ ေသာင္ရင္းျမစ္ၾကားက ရွည္ေမ်ာေမ်ာ ကၽြန္းဆြယ္ကေလးလို ျဖစ္ေနတဲ့ ေနရာပါ။ ဒီေနရာမွာ ေတာင္တန္းျမင့္မားေတြ၊ ေရစီးသန္တဲ့ သံလြင္ျမစ္ေတြက သဘာ၀ အတားအဆီးလို ျဖစ္ေနေတာ့ သဘာ၀အရ အားေကာင္းတဲ့ ခံတပ္ေနရာလို ျဖစ္ေနခဲ့တယ္။

က်ေနာ္ ABSDF မွာ၊ ေအာက္ေျခတပ္မွာ ေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ တာ၀န္ယူေတာ့ ဖဒိုမန္းရွာနဲ႔ သိပ္ရင္းႏွီး ဆက္ဆံရမႈ မရွိလွဘူး။ ေက်ာင္းသားတပ္မေတာ္ တပ္ေတြနဲ႔ ဆက္ဆံဖို႔က ဆက္သြယ္ေရးတပ္က ဗိုလ္မွဴးေခးနီ၊ ဗိုလ္မွဴးေရာဂ်ာ၊ ဗ်ဴဟာမွဴး ဗိုလ္မွဴးႀကီး ေက်ာ့ပိ (ေလာ၀ါဒီ) တို႔နဲ႔ ပိုဆက္ဆံၾကရတယ္။ ဖဒိုမန္းရွာက အဲသည္အခ်ိန္က ဗိုလ္ခ်ဳပ္ျမရဲ႕ ကိုယ္ေရးအရာရွိ ဆိုၿပီး သူ႔တာ၀န္က ႏိုင္ငံေရးအဖြဲ႔အစည္းေတြျဖစ္တဲ့ လူ႔ေဘာင္သစ္ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ၊ NLD-LA၊ ေနာက္ပိုင္း စင္ၿပိဳင္အစိုးရဖြဲ႔ေတာ့ ၫြန္႔ေပါင္းအစိုးရ (NCGUB) တို႔နဲ႔ ပိုဆက္ဆံရတယ္။ အခ်ဳိ႕ အစည္းအေ၀းေတြမွာ ေတြ႔ဆံုရတာေလာက္ပဲ ရွိတယ္။ သတိျပဳမိတာကေတာ့ သူက မလိုအပ္ရင္ စကားသိပ္မေျပာတတ္တာရယ္၊ လိုအပ္လာရင္ ခ်က္က် လက္က် ေလေအးေအးနဲ႔ တဖက္သား နား၀င္ခံသာေအာင္ ေျပာျပႏိုင္တာပါပဲ။ တကယ္ေတာ့ ေၾကညာခ်က္ အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ေနာက္က ဦးေဏွာက္သဖြယ္ ပါ၀င္ခဲ့ရတယ္ ဆိုရင္လည္း မမွားဘူး။

၁၉၉၀ ျပည့္ႏွစ္ေလာက္မွာ ေရြးေကာက္ခံအမတ္ေတြ လြတ္ေျမာက္နယ္ေျမ ေရာက္လာၾကတယ္။ အဲသည္အခ်ိန္မွာ မာနယ္ပေလာစာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ဆိုဖို႔ လုပ္ၾကေတာ့ အႀကိတ္အနယ္ ညိႇႏိႈင္းၾကရတာ ေတြ႔ရတယ္။ အဲသည္အခ်ိန္က ABSDF ေခါင္းေဆာင္ေတြ ကိုယ္တိုင္ ညဥ့္နက္မိုးခ်ဳပ္မွ ျပန္လာခဲ့ၾကရတာမ်ဳိး ေတြ႔ရတယ္။ သည္ အစည္းအေ၀းေတြမွာလည္း ဖဒိုမန္းရွာက တည္တည္ၿငိမ္ၿငိမ္နဲ႔ အုပ္စုအားလံုး သင့္ျမတ္ေအာင္ ႀကိဳးစားလို႔၊ သူ႔ ညိႇႏိႈ္င္းေဆြးေႏြးေရး အစြမ္းကို ျပႏိုင္ခဲ့တယ္။ စကားလံုး တခုခ်င္းက အစ သူ႔စြမ္းေဆာင္ခ်က္ေတြ မနည္းဘူး။

ဖဒိုမန္းရွာက ခပ္ေအးေအး ႏွိမ့္ႏွိမ့္ခ်ခ်ပဲ ေနတတ္တယ္။ သူက အုပ္ခ်ဳပ္ေရးဌာနကသဖြယ္ ျဖစ္ေနေတာ့ စစ္ယူနီေဖာင္းေတြ ဘာေတြနဲ႔လည္း သိပ္ မေတြ႔ရပါဘူး။ စစ္အက်ႌအႏြမ္းနဲ႔ ပုဆိုးနဲ႔ ၀တ္တာမ်ဳိးေတာ့ ေတြ႔ရတတ္တယ္။ ေနာက္ပိုင္းေတာ့ ရင္းႏွီးလာပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္း က်ေနာ္တို႔က အလုပ္မရွိရင္လည္း သူ မအားမွန္းသိေတာ့ သူ႔အိမ္ကို သိပ္မေရာက္ျဖစ္ၾကဘူး။ တခါတေလေတာ့ ေရာက္တယ္။ က်ေနာ္က တခါတေလ “ဖဒို”လို႔ ေခၚေလ့ရွိသလို၊ တခါတေလလည္း “ဆရာ”လို႔ပဲ လြယ္လြယ္ ေခၚမိပါတယ္။

ဖဒိုမန္းရွာက အႏုပညာရွိသူလို႔ ေျပာရင္လည္း မမွားဘူး။ “ေရဆန္” ဆိုတဲ့ ကေလာင္နာမည္နဲ႔ ေဆာင္းပါးေတြ ဘာေတြေတာ့ ေရးတယ္။ ကဗ်ာေတြ ဘာေတြ ေရးတာေတာ့ မေတြ႔ဖူးပါဘူး။ သို႔ေသာ္လည္း ကဗ်ာဆန္တယ္လို႔ ေျပာရတာက သူ ေတာထဲမွာ ေဆာက္ထားတတ္တဲ့ အိမ္အလွကေလးေတြေၾကာင့္ပါ။ အိမ္ေဆာက္ရင္ ေရြးတဲ့ေနရာက ခြင္က်တယ္။ ရသမွ် သစ္၀ါးကိုပဲ အားျပဳလို႔ အိမ္ကို အလွဆံုးျဖစ္ေအာင္ ေဆာက္တတ္တယ္။ ၿပီးေတာ့ စားပင္ သီးပင္ေတြ၊ ပန္းပင္ေတြကို အိမ္မွာ သာယာဖြယ္ ျဖစ္ေအာင္ အက်အန စိုက္ထားတတ္တယ္။ ေျမေပါက္တဲ့ ပန္းေရာင္စံုကေလးေတြ ရွိသလို၊ ဆိုင္းတြဲနဲ႔ ခ်ိတ္ထားတဲ့ ေတာသစ္ခြမ်ဳိးစံုလည္း ရွိတတ္တယ္။

က်ေနာ္မွတ္မိေနတဲ့ သူ႔အိမ္ကေလးက မယ္တုကီြေခ်ာင္းကေလးနားက သူ႔အိမ္ေလးပါ။ က်ေနာ္တို႔က ကဗ်ာဆန္တဲ့ အိမ္ကေလးလို႔ေတာင္ ေခၚပါတယ္။ အနားမွာေတာ့ ဒီေအဘီ႐ံုးစိုက္ရာကုန္း၊ ေရအားလွ်ပ္စစ္ထုတ္တဲ့ စက္ကေလး၊ လူ႔ေဘာင္သစ္႐ံုးနဲ႔ NLD-LA ဌာနခ်ဳပ္ ႐ံုးစိုက္ၿပီးေနာက္ပိုင္း “ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္လမ္း” လို႔ အမည္ေျပာင္းေပးထားတဲ့ လမ္းကေလး၊ ဆရာေတာ္ ဦးေခမာစာရ သီတင္းသံုးရာ ရဟန္းပ်ဳိေက်ာင္းတို႔ ရွိပါတယ္။ သူ႔အိမ္ကေလးကေတာ့ ေသာင္ရင္းျမစ္ကို ေမးတင္ေနၿပီး၊ ေခ်ာင္က်က် ခပ္ဆိပ္ၿငိမ္ၿငိမ္ တည္ရွိေနပါတယ္။

တခါတေလ က်ေနာ္တို႔ေရာက္လာရင္ သူ႔ဇနီးက ရွိတာနဲ႔ ထမင္း ထုတ္ေကၽြးတတ္ပါတယ္။ က်ေနာ္က နာမည္ မမွတ္မိေတာ့ဘူး။ ေတြ႔ရင္လည္း လြယ္လြယ္ အေမ (အမိုး) လုိ႔ပဲ ေခၚၾကတယ္။ သူက ဗမာစကား သိပ္မရည္လည္ေသာ္လည္း အားလံုးကို ေဖာ္ေဖာ္ေရြေရြ ဆက္ဆံတတ္ပါတယ္။ ပဲခူး႐ိုးမနဲ႔ ေကအန္ယူ တပ္မဟာ (၃) ေဒသမွာေနစဥ္ သူတို႔ ခက္ခဲပင္ပန္းရပံုေတြ၊ ထိုးစစ္ကာလေတြမွာ ေျပးလႊားေနၾကရၿပီး အတည္တက် မေနခဲ့ၾကရတဲ့ အေတြ႔အၾကံဳေတြကိုလည္း ျပန္ေျပာျပတတ္ပါတယ္။ သူကလည္း တကယ့္ ပါရမီျဖည့္ဖက္လို႔ ေျပာရမယ္။ ႏိုင္ငံေရး သိပ္မေျပာေပမယ့္ အမာခံ ရဲရဲေတာက္ပါပဲ။ သူက ဖဒိုထက္အရင္ မႏွစ္က ကင္ဆာေရာဂါနဲ႔ ဆံုးပါးသြားခဲ့ပါတယ္။

ေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ သူ႔ကို က်ေနာ္ ဆက္ဆံရတာက ABSDF ညီၫြတ္ေရး ၿပိဳကြဲစဥ္ကာလမွာပါ။ သည္အခ်ိန္မွာလည္း က်ေနာ္တို႔ ျပန္ေပါင္းစည္းေရးျဖစ္ဖို႔ သူအစြမ္းကုန္ ႀကိဳးစားေပးခဲ့တယ္။ အသိအမွတ္ မျပဳဘဲ ေနလို႔မရႏိုင္တဲ့အထိ သူ ႀကိဳးစားေပးခဲ့ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔က ႏွစ္ဖြဲ႔ကြဲေနၾကေတာ့ ကိုယ္ေကာင္းတယ္၊ သူမေကာင္း ဇြတ္ေပျငင္းေနတာမ်ဳိးလည္း ရွိခဲ့ပါတယ္။ သူက တကယ္တိုက္တာမဟုတ္၊ ကိုယ္က ပိုရဲရဲေတာက္ ဆိုတာမ်ဳိးေတြလည္း ေျပာခဲ့မိၾကပါတယ္။ ဖဒို ကေတာ့ သူတို႔အရင္ က KNU/ KNUP အကြဲအၿပဲ ကာလအေတြ႔အၾကံဳေတြ၊ ေတာ္လွန္ေရးထဲမွာ ထားၾကရမယ့္ သေဘာထားေတြနဲ႔ သိမ္သိမ္ေမြ႔ေမြ႔ ရွင္းျပတတ္ပါတယ္။

၁၉၉၆ ခုႏွစ္မွာ ABSDF ျပန္လည္ ေပါင္းစည္းေရး ညီလာခံကို ထီးကပလယ္ စခန္းမွာ လုပ္ေတာ့ သူေျပာခဲ့တဲ့ မိန္႔ခြန္းကို က်ေနာ္ အမွတ္ရ ေနပါေသးတယ္။ “လင္းယုန္ဆိုတာ ျမင့္ျမင့္ပ်ံတဲ့အခ်ိန္ ရွိသလို၊ နိမ့္နိမ့္ ပ်ံရတဲ့အခ်ိန္လည္း ရွိတယ္” တဲ့။ သူဆိုလိုတာက ေပါင္းစည္းေရးလုပ္လို႔ အခ်ဳိ႕ေခါင္းေဆာင္ေနရာ အေျပာင္းအလဲ ျဖစ္ခဲ့ရင္၊ ညီၫြတ္ေရးၾကည့္ၿပီး အနစ္နာခံရသူေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ဒီလူေတြကို အားေပးတာပါ။ ေတာ္လွန္ေရးဟာ ေရရွည္သြားရမယ့္သေဘာနဲ႔ ကိုယ္နိမ့္ေနတဲ့ ကာလမွာလည္း စိတ္ရွည္ရွည္ထား ႀကိဳးႀကိဳးကုတ္ကုတ္လုပ္ဖို႔ သူက အၾကံေပးခဲ့တာပါ။

အဲသည္အခ်ိန္က ထီးကပလယ္စခန္းက ေကအန္ယူ ယာယီဌာနခ်ဳပ္ လုပ္ထားတဲ့ ေနရာပါ။ အဲသည္မွာလည္း သူ႔အိမ္ကေလး (တဲကေလးဆိုရင္ေတာ့ ပိုမွန္ပါလိမ့္မယ္) က သပ္သပ္ယပ္ယပ္၊ ကဗ်ာဆန္ဆန္ပါပဲ။ သူနဲ႔ အတူေနတဲ့ ရဲေဘာ္တေယာက္နဲ႔လည္း က်ေနာ္ စကားေျပာရေသးတယ္။ ဒီလူက ကရင္လူမ်ဳိး၊ အိႏၵိယႏိုင္ငံက တကၠသိုလ္တခုမွာ လံုျခံဳေရး ဆိုင္ရာ ဗ်ဴဟာ ေလ့လာမႈပညာ မဟာဘြဲ႔ (security studies) ေလ့လာၿပီး ျပန္လာသူ၊ ဒါေပမယ့္ ထင္းခြဲေနတာ၊ ထမင္း ခ်က္ေနတာ ေတြ႔ရတယ္။ ဒါကိုေတာ့လည္း က်ေနာ္ သေဘာမေတြ႔ႏိုင္ခဲ့ဘူး။ က်ေနာ္ျမင္တာကေတာ့ ဒီလိုလူမ်ဳိးေတြကို ေသေသခ်ာခ်ာ သူတို႔ တန္ဖိုးရွိတဲ့အတိုင္း အသံုးခ်သင့္တယ္ ထင္တာကိုး။ ေနာက္ပိုင္းေတာ့ ဒီလူငယ္ ဘာျဖစ္သြားမွန္း က်ေနာ္မသိေတာ့ပါဘူး။ ျပန္မေတြ႔ျဖစ္ဘူး။

ဒါတင္မကပါဘူး။ က်ေနာ္နဲ႔သူ သေဘာမတူခဲ့တဲ့ အျခားအခ်က္ေတြလည္း ရွိခဲ့ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔က ငယ္ရြယ္ခ်ိန္၊ စစ္ေသြး ႂကြလြန္းေနခ်ိန္မွာ ခ်င့္ခ်င့္ခ်ိန္ခ်ိန္သူ႔သေဘာကို တခါတေလလည္း သေဘာမေတြ႔မိဘူး။ တခါတေလလည္း ဒီလို ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲမႈေတြ လုပ္ရင္ ရရဲ႕သားနဲ႔ ဘာျဖစ္လို႔ ေကအန္ယူမွာ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမႈေတြ မလုပ္ႏိုင္ရတာလဲ။ ...ဒီလို လုပ္သင့္တယ္၊ ဟိုလို လုပ္သင့္တယ္။ သူက အင္အားႀကီးတဲ့ ေတာ္လွန္ေရးတပ္ဖြဲ႔ ေကအန္ယူ အေထြေထြအတြင္းေရးမွဴး အေနနဲ႔ ဒီလိုမ်ဳိး ဦးေဆာင္ၿပီး ဘယ္လို စတင္ လုပ္သင့္တယ္... စသျဖင့္ ျမင္ခဲ့မိၾကတာလည္း ရွိပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အဲသည္ အခ်ိန္က အဖြဲ႔ အစည္းရဲ႕ အကန္႔အသတ္ေတြ၊ အျခား မျမင္သာတဲ့ အကန္႔အသတ္ေတြကိုလည္း ထည့္မစဥ္းစားမိခဲ့ၾကပါဘူး။

ဖဒိုမန္းရွာ ဘ၀မွာ မေအာင္ျမင္မႈေတြ၊ မျပည့္၀ခဲ့တဲ့ အိပ္မက္ေတြလည္း ရွိခဲ့လိမ့္မယ္။ အဖြဲ႔အစည္းဆိုတာကလည္း လူအမ်ားနဲ႔ လုပ္ၾကရတဲ့သေဘာ၊ ကိုယ္ျဖစ္ခ်င္တိုင္း မျဖစ္ႏိုင္ေတာ့လည္း ခက္သားလား။ သူရဲ႕ မျပည့္၀ခဲ့တဲ့ အႀကီးမားဆံုး အိပ္မက္ကေတာ့ ကရင္အမ်ဳိးသားေတြအတြက္ စြမ္းေဆာင္ေပးခ်င္တဲ့ လြတ္လပ္မႈနဲ႔ ဂုဏ္သိကၡာပဲ ျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ေခတ္မီ တိုးတက္တဲ့၊ လြတ္လပ္ အမွီအခိုကင္းတဲ့၊ ဒီမိုကေရစီ အခြင့္အေရးေတြ ျပည့္၀ၿပီး လူမ်ဳိးေပါင္းစံု သဟဇာတ ေနထိုင္ႏိုင္ၾကမယ့္ ျမန္မာႏိုင္ငံသစ္လည္း ပါပါလိမ့္မယ္။ သို႔ေသာ္လည္း အျခားကိစၥေတြမွာလည္း သူ စိတ္လက္ မခ်မ္းသာ ျဖစ္ႏိုင္တာကို က်ေနာ္ ေတြးမိေသးတယ္။ ဥပမာ- ေကအန္ယူကေန ဗုဒၶဘာသာ တပ္ဖြဲ႔၀င္ေတြ ဒီေကဘီေအ (DKBA)အျဖစ္ ခြဲထြက္ သြားၾကတဲ့ အကြဲ၊ ေနာက္ပိုင္း ကရင္တိုင္းရင္းသား အခ်င္းခ်င္း လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡ အဆင့္ ေရာက္ၾကရတဲ့အထိ ေသြးေခ်ာင္းစီး ျပႆနာ ေျဖရွင္း ၾကရတာေတြ၊ ေနာက္တခုက ေတာ္လွန္ေရးရဲ႕ ဌာနခ်ဳပ္လို႔ ဆိုႏိုင္တဲ့ မာနယ္ပေလာ က်ဆံုးခန္းပဲ။ ဒီေကဘီေအ အကြဲ ေနာက္ပိုင္းမွာ ဆက္တိုက္ဆိုသလိုပဲ မာနယ္ပေလာလည္း က်သြားတယ္။ တကယ္ေတာ့ ေရွ႔တန္း မဲေညာခီးေတာင္တန္းမွာ ရံထားတဲ့ ရဲေဘာ္ေတြက ဗုဒၶဘာသာတပ္ဖြဲ႔၀င္ေတြ အကြဲေနာက္ လိုက္သြားေတာ့ မက်လည္း ဘယ္ခံႏိုင္ပါေတာ့မလဲ။ ဗိုလ္ခ်ဳပ္ျမေရးထားတဲ့ ကိုယ္ေရးအတၳဳပၸတၱိစာအုပ္မွာ မာနယ္ပေလာက်ရတဲ့ အေၾကာင္းေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ အစည္းအေ၀း တခုမွာ ဖဒိုမန္းရွာက သူ႔ကို ျပင္းျပင္းထန္ထန္ ေ၀ဖန္ခဲ့ပံုေတြကိုလည္း ဖတ္ရေသးတယ္။

ဒါတင္မကဘူး။ အစုအၿပံဳလိုက္ ထြက္ေျပးေနၾကရတဲ့ ကရင္လူမ်ဳိး ဒုကၡသည္ေတြ၊ ျပည္တြင္းမွာပဲ ဟိုသည္ပုန္း ေျပးလႊားေန ၾကရတဲ့ ကရင္ရြာပုန္းေတြ၊ ျပည္တြင္း ဒုကၡသည္ (internally displaced person)ေတြကို ျမင္ရ ၾကားရေနတာအတြက္ေၾကာင့္လည္း သူ ေၾကကြဲ ၀မ္းနည္းေနႏိုင္ပါတယ္။ က်ေနာ့္မိတ္ေဆြ ကရင္လူမ်ဳိးျဖစ္တဲ့ ကိုေစာကပိက ေျပာဖူးတယ္။ အခုတႀကိမ္ ကရင္လူမ်ဳိးေတြ ေျပာင္းေရႊ႔ထြက္ေျပးေနၾကရတာဟာ၊ (migrate) လုပ္ေနၾကရတာဟာ ျမန္မာဆိုတဲ့ ေျမျပန္႔လြင္ျပင္ထဲကို ကရင္လူမ်ဳိးေတြ မြန္ဂိုကုန္းေျမျမင့္ကေန ေျပာင္းေရႊ႔အေျခခ်လာမႈၿပီးရင္ ဒုတိယအႀကိမ္ေျမာက္ အႀကီးဆံုး အစုအျပံဳလိုက္ ေရႊ႔ေျပာင္းရမႈႀကီး (exodus) ပဲလို႔ ေျပာဖူးပါတယ္။ တြက္ခ်က္ၾကည့္မယ္ဆိုရင္ ျဖစ္လည္း ျဖစ္ေလာက္ပါတယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံ နယ္စပ္ ဒုကၡသည္စခန္းေတြမွာ ေနထိုင္ေနၾကရတဲ့ ကရင္ဒုကၡသည္ေတြက သိန္းေက်ာ္ ရွိေနပါတယ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံထဲမွာ အိုးအိမ္စြန္႔ပစ္ ထြက္ေျပးေနၾကရသူေတြက ျမန္မာႏိုင္ငံ အေရွ႕ပိုင္းေဒသေတြမွာ (၅၀၀,၀၀၀) ေက်ာ္ ရွိေနတယ္လို႔ အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔ေတြက ခန္႔မွန္းထားၾကပါတယ္။ ဒီအထဲမွာ ကရင္လူမ်ဳိးေတြလည္း အမ်ားအျပား ပါ၀င္ေနပါတယ္။

ဖဒိုမန္းရွာကေတာ့ သည္လူေတြရဲ႕ ဒုကၡကိုလည္းေတြးလို႔ သူ႔မ်က္ႏွာမွာ မိႈင္းညိဳ႕ေနလိမ့္မယ္။ အခုေတာ့ သည္လူေတြကိုလည္း ထားလို႔ တမလြန္ကို သူခရီးမထြက္ခ်င္ေသးဘဲ ထြက္သြားခဲ့ရၿပီ။ ဒီဒုကၡ အစုအပံုထဲကသူေတြကို သူ ထားခဲ့ရၿပီ။ တဗိုလ္က် တဗိုလ္တက္ ေနာက္လူေတြက သူ႔တာ၀န္ေတြ ဆက္ထမ္းပိုးၾကလိမ့္မယ္ ဆိုတာ က်ေနာ္ သံသယမျဖစ္မိပါဘူး။

က်ေနာ္ကေတာ့ ဒီစာေလးကို သူ႔ရဲ႕ေနာက္ဆံုးအခ်ိန္ကို ဂုဏ္ျပဳခ်င္တဲ့ စိတ္နဲ႔ ေရးမိပါတယ္။ သူက ဘ၀မွာ အနိမ့္ခ်ဆံုး ေနထိုင္ခဲ့ေပမယ့္ သူက အျမင့္ဆံုး ပ်ံသန္းသြားခဲ့တယ္။ လူေတြကေတာ့ သူ႔ရဲ႕ သူရဲေကာင္းဆန္ဆန္ (legendary) ဇာတ္လမ္းကို အမွတ္ရေနၾကပါလိမ့္မယ္။


(မူရင္း - http://yaw-han-aung.blogspot.com/2008/02/blog-post_1303.html

ဖ၀္လာ.ေအထုက္အ္္ွထ၀္ဍာ္...

ထာင္ခု္လာ္ထာင္အု္လင္.ဆာ္...